महाराष्ट्र राज्यातील शेतकरी बांधवांसाठी एक अत्यंत दिलासादायक आणि महत्त्वाची बातमी समोर आली आहे. राज्य शासनाने जाहीर केलेल्या ‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना’ अंतर्गत प्रत्यक्ष लाभ वितरणाला सुरुवात झाली आहे. या योजनेच्या पहिल्या टप्प्यात राज्यातील ६ लाख २२ हजार पात्र शेतकऱ्यांच्या कर्जखात्यांवर ५,०२८ कोटी रुपयांची भरघोस रक्कम थेट ऑनलाईन पद्धतीने हस्तांतरित करण्यात आली आहे.
सह्याद्री अतिथीगृह येथे आयोजित एका विशेष कार्यक्रमात राज्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते या ऑनलाईन निधी वितरणाचा प्रारंभ करण्यात आला. राज्यातील सर्व पात्र शेतकऱ्यांना या योजनेचा लाभ मिळणार असून, शेती समृद्ध करणे आणि बळीराजाला आर्थिकदृष्ट्या सक्षम करणे हा या योजनेचा मुख्य उद्देश असल्याचे मुख्यमंत्र्यांनी सांगितले.
पहिल्या टप्प्यात ६.२२ लाख शेतकऱ्यांना ५,०२८ कोटींचा थेट लाभ
या योजनेअंतर्गत पारदर्शकता राखण्यासाठी संपूर्ण प्रक्रिया ऑनलाईन पद्धतीने राबवली जात आहे. पहिल्या टप्प्यात ज्या शेतकऱ्यांचे आधार प्रमाणीकरण यशस्वीरित्या पूर्ण झाले आहे, अशा ६.२२ लाख शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यात थेट ५,०२८ कोटी रुपये वर्ग करण्यात आले आहेत.
विशेष म्हणजे, कर्जमुक्तीचा लाभ मिळालेल्या सर्व पात्र शेतकऱ्यांना आगामी खरीप हंगामासाठी बँकांनी तातडीने नवीन पीक कर्ज उपलब्ध करून द्यावे, असे स्पष्ट निर्देशही राज्य शासनाने दिले आहेत. यामुळे शेतकऱ्यांना पुन्हा नव्याने शेती करण्यासाठी आवश्यक आर्थिक पाठबळ मिळणार आहे. शेतकरी बांधव इतर योजनांचा लाभ घेण्यासाठी खरीप पीक विमा अपडेट्स देखील तपासू शकतात.
विभागनिहाय निधी वाटपाचा सविस्तर तपशील
पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजनेच्या पहिल्या टप्प्यात महाराष्ट्रातील विविध विभागांमध्ये खालीलप्रमाणे निधीचे वाटप करण्यात आले आहे:
- अमरावती विभाग: १,५८,१४६ पात्र शेतकऱ्यांच्या खात्यात ₹१,३७२.१७ कोटी.
- नाशिक विभाग: १,४०,०८९ शेतकऱ्यांसाठी ₹१,२०९.३९ कोटी.
- छत्रपती संभाजीनगर विभाग: १,३०,९३४ शेतकऱ्यांना ₹९३२.६१ कोटी.
- पुणे विभाग: १,०४,०६१ शेतकऱ्यांच्या खात्यात ₹८६०.९७ कोटी.
- नागपूर विभाग: ७०,२९० शेतकऱ्यांना ₹५४४.७१ कोटी.
- कोकण विभाग: १८,६८७ लाभार्थ्यांना ₹१०८.८६ कोटी.
शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत सोपी प्रक्रिया: आधार प्रमाणीकरण कसे करावे?
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी शेतकऱ्यांना कुठेही रांगेत उभे राहण्याची किंवा क्लिष्ट अर्ज करण्याची आवश्यकता नाही. बँकांनी पात्र लाभार्थ्यांची यादी महाआयटीने विकसित केलेल्या विशेष पोर्टलवर अपलोड केली असून ही यादी ग्रामपंचायत, विविध कार्यकारी सेवा सहकारी संस्था आणि संबंधित बँक शाखांमध्ये प्रसिद्ध करण्यात आली आहे.
प्रक्रिया खालीलप्रमाणे आहे:
- यादीतील आपल्या नावासमोरील ‘विशिष्ट क्रमांक’ (Unique Number) मिळवा.
- हा क्रमांक घेऊन जवळच्या ‘आपले सरकार सेवा केंद्रावर’ जा.
- ॲग्रीस्टॅक (AgriStack) नोंदणी करून आपले आधार प्रमाणीकरण (Aadhaar Authentication) पूर्ण करा.
ही अगदी सोपी आणि पारदर्शक प्रक्रिया आहे. या योजनेच्या अंमलबजावणीबद्दल सहकार विभागाची भूमिका जाणून घेण्यासाठी तुम्ही सहकार सचिव प्रवीण दराडे यांची विशेष मुलाखत वाचू शकता.
बँकांचा सहभाग आणि डेटा संकलन
या योजनेच्या अंमलबजावणीसाठी राज्यातील ३० जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी बँका (DCCBs), १२ राष्ट्रीयकृत बँका आणि इतर खाजगी बँका मिळून एकूण ५३ बँकांनी सहभाग घेतला आहे. या बँकांनी सुमारे ३२ लाख कर्जखात्यांचा डेटा महाआयटी पोर्टलवर उपलब्ध करून दिला असून, आतापर्यंत १२ लाखांहून अधिक कर्जखात्यांचे आधार प्रमाणीकरण पूर्ण झाले आहे.
ज्या जिल्ह्यांमध्ये शेतकऱ्यांच्या काही अडचणी किंवा प्रलंबित बाबी असतील, तेथील पालकमंत्र्यांनी त्या बाबी निदर्शनास आणून द्याव्यात; मंत्रिमंडळ उपसमितीमध्ये त्यावर सकारात्मक निर्णय घेतला जाईल, असे आश्वासनही मुख्यमंत्र्यांनी दिले आहे.