Tenzing Norgay National Adventure Award 2025: देश-विदेशात आपल्या प्राणांची बाजी लावून जमिनीवर, समुद्रात आणि आकाशात साहसी कृत्ये करणाऱ्या वीरांचा सन्मान करण्यासाठी केंद्र सरकारचा क्रीडा विभाग सज्ज झाला आहे. केंद्र सरकारच्या युवा कार्यक्रम व क्रीडा मंत्रालयामार्फत दिला जाणारा अत्यंत प्रतिष्ठेचा ‘तेनझिंग नॉर्गे राष्ट्रीय साहसी पुरस्कार २०२५’ जाहीर करण्यात आला असून, यासाठी ऑनलाईन पद्धतीने नामांकने मागवण्यात आली आहेत.
मुंबई शहरच्या जिल्हा क्रीडा अधिकारी नीलिमा अडसूळ यांनी दिलेल्या माहितीनुसार, या राष्ट्रीय पुरस्कारासाठी इच्छुक व पात्र साहसी खेळाडूंना केंद्र सरकारच्या अधिकृत पोर्टलवर २० ऑगस्ट पर्यंत ऑनलाईन अर्ज सादर करता येणार आहेत.
कोणत्या श्रेणींमध्ये दिला जातो पुरस्कार?
साहसी क्रीडा प्रकारात अभूतपूर्व योगदान देणाऱ्या खेळाडूंना व व्यक्तींना प्रोत्साहन देण्यासाठी हा पुरस्कार मुख्यत्वे चार विविध विभागांमध्ये प्रदान केला जातो:
- जमिनीवरील साहस (Land Adventure): ट्रेकिंग, गिर्यारोहण आणि जमिनीवरील इतर धोकादायक साहसी उपक्रम.
- जल साहस (Water/Sea Adventure): समुद्रातील किंवा पाण्यातील साहसी क्रीडा व मोहिमा.
- हवाई साहस (Air Adventure): स्कायडायव्हिंग, पॅराग्लायडिंग आणि इतर हवाई साहसी कृत्ये.
- आजीवन योगदान पुरस्कार (Lifetime Achievement): साहसी क्रीडा क्षेत्रात आयुष्यभर उल्लेखनीय योगदान देणाऱ्या ज्येष्ठ साधकांसाठी.
जसे राज्यात युवा व क्रीडा विकासासाठी विविध उपक्रम राबवले जातात आणि राष्ट्रीय स्तरावर महाराष्ट्राने शैक्षणिक भरारी घेतली आहे, त्याचप्रमाणे राज्यातील साहसी खेळाडूंना राष्ट्रीय स्तरावर आपली चमक दाखवण्याची ही एक मोठी संधी आहे.
पात्रता व महत्त्वाच्या अटी
या पुरस्कारासाठी अर्ज करू इच्छिणाऱ्या खेळाडूंसाठी केंद्र शासनाने काही विशिष्ट निकष निश्चित केले आहेत:
- अर्जदाराने २०२३, २०२४ आणि २०२५ या तीन वर्षांच्या कालावधीत जमीन, पाणी किंवा हवाई क्षेत्रात अतिउत्कृष्ट स्वरूपाची साहसी कामगिरी केलेली असावी.
- कामगिरीचा दर्जा अतिशय उच्च आणि प्रेरणादायी असावा.
- पुरस्कारासाठीची नामांकने केवळ अधिकृत ऑनलाईन पोर्टलद्वारेच स्वीकारली जातील.
ज्याप्रमाणे तरुणांसाठी विविध शैक्षणिक प्रोत्साहन योजना असतात—जसे की उच्च शिक्षणासाठी ARTI PhD फेलोशिप योजना मदत करते, त्याच धर्तीवर साहसी क्रीडा प्रकारात तेनझिंग नॉर्गे पुरस्कार खेळाडूंना नवी ओळख मिळवून देतो.
अर्ज कसा आणि कुठे करावा?
या पुरस्कारासाठी कोणतीही ऑफलाइन अर्ज प्रक्रिया उपलब्ध नाही. पात्र खेळाडूंनी खालील माहिती लक्षात ठेवून अर्ज भरावा:
- अधिकृत संकेतस्थळ: अर्जदारांनी केंद्र सरकारच्या https://awards.gov.in या पोर्टलला भेट द्यावी.
- अंतिम मुदत: २० ऑगस्ट रोजी रात्री १२ वाजेपर्यंतच ऑनलाईन अर्ज स्वीकारले जातील.
नागरिकांना व तरुणांना शासकीय सेवा सोप्या पद्धतीने उपलब्ध व्हाव्यात यासाठी जसे महाराजस्व समाधान शिबिराच्या माध्यमातून शासकीय दाखले व योजनांचा लाभ थेट दिला जातो, तसेच या पुरस्काराची नोंदणी प्रक्रिया पूर्णपणे पारदर्शक आणि ऑनलाईन करण्यात आली आहे. त्यामुळे मुदतीपूर्वी अर्ज पूर्ण करण्याचे आवाहन क्रीडा प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे.