मुंबई: महाराष्ट्राच्या सामाजिक आणि राजकीय चळवळीतील एक मार्गदर्शक, ज्येष्ठ गांधीवादी आणि समाजवादी विचारवंत डॉ. कुमार सप्तर्षी यांच्या निधनाने एक मोठी पोकळी निर्माण झाली आहे. त्यांच्या निधनावर उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा अजित पवार यांनी तीव्र दुःख व्यक्त केले असून, ‘एक सच्चा गांधीवादी आणि समाजवादी सप्तर्षी निखळला’ अशा शब्दांत त्यांना भावपूर्ण श्रद्धांजली अर्पण केली आहे.
समाजवादी चळवळीचे मार्गदर्शक: डॉ. कुमार सप्तर्षी
डॉ. कुमार सप्तर्षी यांनी आपले संपूर्ण आयुष्य समाजातील वंचित, शोषित आणि उपेक्षित घटकांच्या हक्कांसाठी समर्पित केले होते. युवक क्रांती दलाच्या (युक्रांद) माध्यमातून त्यांनी महाराष्ट्रातील तरुणांमध्ये सामाजिक जाणीव आणि नवा उत्साह निर्माण केला. अच्युतराव पटवर्धन, एस. एम. जोशी आणि ना. ग. गोरे यांच्या समृद्ध समाजवादी विचारसरणीत ते घडले होते.
गांधीवादी विचार आणि लोकशाही मूल्यांचा आग्रह
डॉ. सप्तर्षी हे आयुष्यभर महात्मा गांधी आणि जयप्रकाश नारायण यांच्या विचारांचे कट्टर पाठीराखे राहिले. अनेक जनआंदोलनांमध्ये त्यांनी सक्रिय सहभाग घेत ‘सत्याग्रही’ म्हणून स्वतःची वेगळी ओळख निर्माण केली. लोकशाही बळकट करण्यासाठी ते नेहमीच आग्रही असत. लोकशाहीतील सर्वात महत्त्वाचा घटक म्हणजे नागरिकांचे मतदानाचा हक्क आणि त्याची योग्य अंमलबजावणी होय. यासाठी नागरिकांनी देखील सजग असणे गरजेचे आहे. सध्या राज्यात मतदार याद्यांचा विशेष सखोल पुनरीक्षण कार्यक्रम सुरू असून, नागरिकांनी आपले नाव मतदार यादीत नोंदवणे हे डॉ. सप्तर्षी यांच्या लोकशाही मूल्यांच्या आदर्शांना साजेशीच कृती ठरेल.
वंचितांसाठी रस्त्यावरील संघर्ष आणि विधानपरिषदेतील कार्य
डॉ. कुमार सप्तर्षी केवळ रस्त्यावरील आंदोलक नव्हते, तर त्यांनी विधानपरिषदेचे सदस्य (आमदार) म्हणूनही आपल्या वक्तृत्वाची आणि अभ्यासू वृत्तीची छाप पाडली. सर्वसामान्यांचे प्रश्न, गरिबांच्या अडचणी सोडवण्यासाठी त्यांनी नेहमीच आवाज उठवला. सध्याच्या काळात जेव्हा सामान्य जनतेला एसटी बस भाड्यात झालेल्या वाढीमुळे आर्थिक फटका सहन करावा लागत आहे, अशा वेळी जनसामान्यांच्या हितासाठी रस्त्यावर उतरणाऱ्या डॉ. सप्तर्षी यांच्यासारख्या लढवय्या नेत्यांची उणीव अधिक प्रकर्षाने जाणवते.
उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा अजित पवार यांच्या भावना
शोकसंदेशात उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा पवार म्हणाल्या की, “डॉ. सप्तर्षी यांच्या लेखनाने आणि भाषणांनी संपूर्ण महाराष्ट्राला प्रेरित केले. त्यांची सामाजिक बांधिलकी, साधेपणा आणि प्रामाणिकपणा आपल्या सर्वांसाठी आदर्श आहे. डॉ. सप्तर्षी यांच्या निधनाने कुटुंबियांवर आणि त्यांच्या सहकाऱ्यांवर ओढवलेले हे दुःख सहन करण्याची शक्ती ईश्वर चरणी प्रार्थना करतो.”