राज्यातील जिल्हा परिषदांच्या (ZP Schools) शाळांचा शैक्षणिक दर्जा सुधारण्यासाठी आणि पटसंख्या वाढवण्यासाठी राज्य शासन कटिबद्ध आहे. याच पार्श्वभूमीवर शालेय शिक्षण मंत्री दादाजी भुसे यांनी मंत्रालयात आयोजित एका महत्त्वपूर्ण बैठकीत विविध विषयांचा सविस्तर आढावा घेतला. आगामी शैक्षणिक वर्षाच्या सुरुवातीला विद्यार्थ्यांचा ‘शाळा प्रवेशोत्सव’ उत्साहात साजरा करण्याचे आणि पहिल्याच दिवशी विद्यार्थ्यांना दर्जेदार गणवेश देण्याचे निर्देश त्यांनी दिले आहेत.
या बैठकीला प्रधान सचिव रणजितसिंह देओल, शिक्षण आयुक्त सच्चिंद्रप्रताप सिंह यांच्यासह राज्यातील सर्व जिल्हाधिकारी, जिल्हा परिषदांचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) आणि मनपा आयुक्त उपस्थित होते.
१. दर्जेदार गणवेश आणि वेळेत पुस्तकांचे वाटप
मागील वर्षीप्रमाणेच यंदाही पहिल्या दिवशी विद्यार्थ्यांचे ढोल-ताशांच्या गजरात आणि उत्साहात स्वागत केले जावे. शाळा सुरू होण्यापूर्वी परिसर स्वच्छतेचे नियोजन करणे आवश्यक आहे. बालभारतीमार्फत ८० टक्के पुस्तके शाळांपर्यंत पोहोचली असून, उर्वरित पुस्तके वेळेत पोहोचतील याची दक्षता घेण्याचे आदेश मंत्री भुसे यांनी दिले.
२. शाळांमध्ये भौतिक सुविधा आणि ‘पिंक रुम’
शाळेत केवळ शिक्षणच नाही तर विद्यार्थ्यांचे आरोग्य आणि स्वच्छताही महत्त्वाची आहे. यासाठी शाळांमध्ये पिण्याचे स्वच्छ पाणी, रंगरंगोटी, दुरुस्ती आणि विशेषतः विद्यार्थिनींसाठी ‘पिंक रुम’ (Pink Room) ची व्यवस्था करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. ग्रामीण भागातील मुलांच्या सर्वांगीण विकासासाठी शासकीय पातळीवर वंचित घटकांसाठी शासकीय प्रमाणपत्रे मिळवून देण्याची व्यापक मोहीम राबवली जात आहे, त्याच धर्तीवर शाळांमध्येही प्रत्येक गरजू विद्यार्थ्याला आवश्यक सुविधा मिळाल्या पाहिजेत, यावर मंत्र्यांनी भर दिला.
३. अंगणवाड्यांचे शाळांमध्ये स्थलांतर
प्राथमिक शिक्षणाचा पाया मजबूत करण्यासाठी अंगणवाड्या जिल्हा परिषद शाळांच्या आवारातच सुरू कराव्यात, जेणेकरून भविष्यात जिल्हा परिषद शाळांमधील विद्यार्थ्यांची संख्या वाढण्यास मदत होईल. तसेच, विद्यार्थ्यांच्या कलागुणांना वाव देण्यासाठी जवाहर बालभवनच्या धर्तीवर शाळांमध्ये कला, संगीत, अभिनय आणि वक्तृत्व स्पर्धांचे आयोजन केले जावे.
४. मराठी भाषा अनिवार्य आणि ‘एक पेड मा के नाम’ उपक्रम
राज्यातील सर्व व्यवस्थापनांच्या आणि सर्व माध्यमांच्या शाळांमध्ये मराठी भाषा शिकवणे बंधनकारक आहे, याची काटेकोर अंमलबजावणी करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. यासोबतच, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या आवाहनानुसार शाळांमध्ये ‘एक पेड मा के नाम’ (Ek Ped Maa Ke Naam) हा वृक्षारोपणाचा उपक्रम प्रभावीपणे राबविण्याच्या सूचना त्यांनी दिल्या.
५. शिक्षक भरती आणि गुणवत्ता सुधारणेवर भर
शाळेच्या विकासासाठी माजी विद्यार्थी संघ आणि सामाजिक उत्तरदायित्व निधी (CSR) चा वापर करावा. तसेच, रखडलेली शिक्षक भरती प्रक्रिया वेळेत पूर्ण करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. वंचित आणि मागास प्रवर्गातील मुलांच्या विकासासाठी राज्य शासन सतत प्रयत्नशील आहे. वडार समाजाच्या विद्यार्थ्यांसाठी विविध शासकीय योजना राबवून त्यांना शिक्षणाच्या मुख्य प्रवाहात आणले जात आहे, तसेच शाळांमधील शिष्यवृत्ती परीक्षांचा निकाल सुधारण्यासाठी शिक्षकांनी विशेष प्रयत्न करावेत, असे आवाहन मंत्री भुसे यांनी केले.