महाराष्ट्र राज्य शिक्षण विभागाने शालेय शिक्षण पद्धतीत एक अत्यंत महत्त्वाचा निर्णय घेतला आहे. इयत्ता दुसरी, तिसरी आणि चौथीच्या नवीन अभ्यासक्रमाला आधीच हिरवा कंदील मिळाल्यानंतर, आता इयत्ता सहावीच्या नवीन अभ्यासक्रम आराखड्यालाही (Curriculum Framework) राज्यस्तरीय सुकाणू समितीने अधिकृत मंजुरी दिली आहे. शालेय शिक्षण मंत्री दादाजी भुसे यांनी या संदर्भात महत्त्वाची माहिती दिली.
नवीन शैक्षणिक धोरणानुसार बदल
शालेय शिक्षण मंत्री दादाजी भुसे यांच्या अध्यक्षतेखाली महाराष्ट्र प्राथमिक शिक्षण परिषदेच्या कार्यालयात एक उच्चस्तरीय बैठक पार पडली. या बैठकीत राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाच्या (NEP) निकषांनुसार तयार करण्यात आलेल्या सहावीच्या अभ्यासक्रमावर सविस्तर चर्चा करून त्याला मान्यता देण्यात आली. हा नवीन अभ्यासक्रम केवळ पाठांतरावर आधारित नसून तो विद्यार्थ्यांच्या ‘अध्ययन निश्पत्ती’वर (Learning Outcomes) आधारित असणार आहे.
शिक्षणासोबतच राज्यातील प्रशासकीय यंत्रणा अधिक कार्यक्षम करण्यासाठी तंत्रज्ञानाचा वापर वाढवला जात आहे. याच धर्तीवर सरकारने टेक-वारी २.०: १० लाख शासकीय कर्मचाऱ्यांसाठी तंत्रज्ञान शिक्षण हा महत्त्वाकांक्षी उपक्रम हाती घेतला आहे.
येत्या जूनपासून अंमलबजावणी
येत्या जून महिन्यापासून सुरू होणाऱ्या नवीन शैक्षणिक सत्रापासून हा बदल लागू होईल. यामध्ये दुसरी, तिसरी, चौथी आणि सहावी या चारही इयत्तांचा नवीन अभ्यासक्रम विद्यार्थ्यांना शिकवला जाईल. या प्रक्रियेत पुढील टप्पे खालीलप्रमाणे असतील:
- पाठ्यपुस्तकांची निर्मिती: अभ्यासक्रम समन्वय समितीच्या अंतिम मंजुरीनंतर ‘बालभारती’ कडून नवीन पाठ्यपुस्तके छपाईसाठी घेतली जातील.
- वेळेवर उपलब्धता: शैक्षणिक वर्ष सुरू होण्यापूर्वी ही पुस्तके सर्व विद्यार्थ्यांपर्यंत पोहोचतील याची काळजी घेतली जाईल.
- शिक्षक प्रशिक्षण: नवीन अभ्यासक्रम शिकवण्यासाठी शिक्षकांना विशेष प्रशिक्षण दिले जाणार आहे.
राज्यातील विकास कामांचा वेग जसा वाढत आहे, तसेच शैक्षणिक क्षेत्रातही मोठे बदल होत आहेत. नुकतीच नागपूरच्या विकासाला मोठी गती देण्यासाठी अनेक महत्त्वाच्या प्रकल्पांना मंजुरी देण्यात आली आहे, जे राज्याच्या सर्वांगीण प्रगतीचे लक्षण आहे.
प्रशिक्षण आणि अंमलबजावणीचे नियोजन
राज्य शैक्षणिक संशोधन आणि प्रशिक्षण परिषदेतर्फे (SCERT) राज्यातील मुख्य प्रशिक्षकांचे प्रशिक्षण याच महिन्यात आयोजित करण्यात आले आहे. त्यानंतर जिल्हास्तरावर सर्व शिक्षकांना नवीन अभ्यासक्रमाबाबत मार्गदर्शन केले जाईल. या बैठकीला शिक्षण क्षेत्रातील दिग्गज अधिकारी, ज्यात आयुक्त सच्चिंद्रप्रताप सिंह, बालभारतीच्या संचालिका अनुराधा ओक आणि इतर मान्यवर उपस्थित होते.
या नवीन अभ्यासक्रम आराखड्यामुळे विद्यार्थ्यांची विचार करण्याची क्षमता वाढण्यास आणि त्यांना आधुनिक जगाशी सुसंगत शिक्षण मिळण्यास मोठी मदत होणार आहे.