सिंधुदुर्ग: यंदा पावसाने दिलेल्या प्रदीर्घ खंडामुळे कोकणातील भातशेती मोठ्या संकटात सापडली आहे. पावसाअभावी आणि पाण्याच्या कमतरतेमुळे भात पिके करपण्याच्या उंबरठ्यावर पोहोचली असून, या गंभीर परिस्थितीची दखल घेत सिंधुदुर्ग जिल्ह्याचे पालकमंत्री नितेश राणे यांनी बेळणे खुर्द (ता. कणकवली) येथील शेतकऱ्यांच्या थेट बांधावर जाऊन नुकसानीची प्रत्यक्ष पाहणी केली.
शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन घेतला प्रत्यक्ष आढावा
पालकमंत्री नितेश राणे यांनी शेतकरी चेतन चाळके आणि रामकृष्ण चाळके यांच्या शेतात जाऊन करपणाऱ्या भातपिकांची पाहणी केली व त्यांच्याशी थेट संवाद साधला. पावसाअभावी हातातोंडाशी आलेले भात पीक जळून जात असल्याची व्यथा शेतकऱ्यांनी पालकमंत्र्यांसमोर मांडली. यावेळी स्थानिक सरपंच अविनाश राजाराम गिरकर यांनी गावातील शेतीची स्थिती व पाणीटंचाईची माहिती दिली.
बेळणे खुर्द परिसरात स्थानिक धरण असून पूर्वी पाटाच्या माध्यमातून शेतीसाठी पाणी पुरवले जात होते. मात्र, सध्या पाण्याची उपलब्धता नसल्याने शेती संकटात आली आहे. या धरणातील पाणी कालव्याच्या (कॅनॉल) माध्यमातून सुरळीत उपलब्ध करून दिल्यास परिसरातील शेतीसाठी कायमस्वरूपी सिंचनाचा मार्ग मोकळा होईल, अशी मागणी यावेळी शेतकऱ्यांनी केली.
यापूर्वीही पालकमंत्र्यांनी स्पष्ट केले होते की, पावसाचा खंड आणि दुष्काळी संकट: पाण्याचे सुयोग्य नियोजन काळाची गरज आहे, आणि त्यानुसार प्रशासन पातळीवर युद्धपातळीवर उपाययोजना सुरू आहेत.
कोणीही मदतीपासून वंचित राहणार नाही – पालकमंत्री
शेतकऱ्यांशी संवाद साधताना पालकमंत्री म्हणाले, “गेल्या वर्षीची आणि यंदाची स्थिती, पावसातील तफावत तसेच सद्यस्थितीची दाहकता समजून घेण्यासाठी आम्ही प्रत्यक्ष बांधावर पोहोचलो आहोत. जिल्हाधिकारी, मुख्य कार्यकारी अधिकारी आणि कृषी विभागाच्या अधिकाऱ्यांसमवेत शेतकरी बांधवांच्या समस्या जाणून घेतल्या जात आहेत. बाधित शेतकऱ्यांना शासनाकडून सरसकट आणि जास्तीत जास्त आर्थिक मदत मिळवून देण्यास आमचे सर्वोच्च प्राधान्य असेल.”
राज्य शासनाची भूमिका स्पष्ट करताना त्यांनी सांगितले की, जसे राज्यभरात दुष्काळी परिस्थितीवर मात करण्यासाठी दुष्काळी संकटात शेतकऱ्यांना संपूर्ण मदत मिळणार, एकही शेतकरी वंचित राहणार नाही असा निर्धार करण्यात आला आहे, तसेच सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील एकाही बाधित शेतकऱ्याला मदतीपासून वंचित ठेवले जाणार नाही.
कोकणात ३ हजार मिमी पाऊस, तरीही दुष्काळाची सावली; जलव्यवस्थापनाची गरज
पालकमंत्री नितेश राणे यांनी या वेळी पावसाच्या पाण्याचे काटेकोर नियोजन करण्यावर भर दिला. ते म्हणाले:
- कोकणात सरासरी ३ हजार मिलिमीटर इतका मुबलक पाऊस पडतो, मात्र योग्य नियोजन आणि साठवणुकीच्या अभावामुळे आज दुष्काळी परिस्थितीला सामोरे जावे लागत आहे.
- पावसाचे वाहून जाणारे पाणी अडवणे, भूजल पुनर्भरण (Groundwater Recharge) करणे आणि स्थानिक पातळीवर लहान बंधारे बांधणे अत्यावश्यक झाले आहे.
- दीर्घकालीन पाणी सुरक्षेसाठी शासनाच्या विविध योजनांचा, जसे की नवीन विहिरीसाठी ४ लाख तर शेततळ्यासाठी २ लाख अनुदान योजनांचा लाभ घेऊन गावागावांत पाणीसाठा निर्माण करणे गरजेचे आहे.
वरिष्ठ प्रशासकीय अधिकाऱ्यांची उपस्थिती
या पाहणी दौऱ्यादरम्यान जिल्हाधिकारी तृप्ती धोडमिसे, जिल्हा परिषदेच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी डॉ. अपूर्वा बासूर, पंचायत समिती सभापती हर्षदा वाळके, जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी भाग्यश्री नाईकनवरे, उपविभागीय अधिकारी जगदीश कातकर, तहसीलदार दीक्षांत देशपांडे यांच्यासह जलसंधारण व लघू पाटबंधारे विभागाचे सर्व संबंधित कार्यकारी अभियंता आणि अधिकारी उपस्थित होते.