मुंबई: मुंबई महानगर प्रदेशातील (MMR) प्रवाशांसाठी अत्यंत आनंदाची आणि दिलासादायक बातमी आहे! ठाणे, घोडबंदर आणि नवी मुंबई परिसरातील रोजची डोकेदुखी ठरलेली वाहतूक कोंडी कायमची दूर करण्यासाठी राज्य सरकारने ऐतिहासिक पाऊल उचलले आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या अध्यक्षतेखालील मंत्रिमंडळ पायाभूत सुविधा समितीच्या बैठकीत तब्बल २२ हजार ६११ कोटी रुपयांच्या महत्त्वाकांक्षी प्रकल्पांना मंजुरी देण्यात आली आहे.
या मंजुरीमुळे घोडबंदर येथील गायमुख ते फाउंटन हॉटेलदरम्यानचा भुयारी मार्ग, भाईंदर उन्नत पूल आणि नवी मुंबई मेट्रोच्या विस्ताराचा मार्ग मोकळा झाला आहे. पायाभूत सुविधांचे हे प्रकल्प प्रत्यक्षात आल्यानंतर मुंबई आणि उपनगरातील वाहतूक अधिक वेगवान आणि सुलभ होईल, असा विश्वास मुख्यमंत्री फडणवीस यांनी व्यक्त केला आहे. यापूर्वी घेतलेल्या महत्त्वपूर्ण महाराष्ट्र मंत्रिमंडळ निर्णय आणि धोरणांप्रमाणेच हा निर्णयही राज्याच्या विकासाला नवी गती देणारा ठरेल.
१. गायमुख ते फाउंटन हॉटेल बोगदा आणि भाईंदर उन्नत पूल
घोडबंदर रस्त्यावरील जड वाहनांची वाहतूक आणि कोंडी कमी करण्यासाठी दोन मोठे प्रकल्प राबवले जाणार आहेत. या प्रकल्पांची एकूण किंमत १७ हजार ३६ कोटी रुपये आहे. यामध्ये खालील कामांचा समावेश आहे:
- गायमुख ते फाउंटन हॉटेल भुयारी मार्ग (बोगदा): हा मार्ग ५.८६ किलोमीटर लांबीचा आणि ६ पदरी (सहा पदरी) असेल. आधुनिक टीबीएम (Tunnel Boring Machine) तंत्रज्ञानाचा वापर करून १४ मीटर व्यासाचा हा बोगदा तयार केला जाईल. हे काम पुढील ५ वर्षांत पूर्ण करण्याचे नियोजन आहे.
- फाउंटन हॉटेल ते भाईंदर उन्नत पूल: वसई खाडीला समांतर जाणारा ९.५८ किलोमीटर लांबीचा हा ६ पदरी पूल असेल. या उन्नत पुलावर गाड्यांना ताशी १०० किमी वेगाने धावणे शक्य होणार आहे.
प्रकल्पाचे फायदे: या प्रकल्पांमुळे पश्चिम मुंबई थेट ठाणे, कल्याण-डोंबिवली, नाशिक, पनवेल आणि राष्ट्रीय महामार्ग-४८ शी जोडली जाईल. यामुळे प्रवासाच्या वेळेत मोठी बचत होणार आहे. हा संपूर्ण प्रकल्प ‘बांधा-वापरा-हस्तांतरित करा’ (BOT) म्हणजेच सार्वजनिक-खासगी भागीदारी (PPP) तत्त्वावर राबविला जाणार असून, केंद्र व राज्य शासनाकडून ‘व्हायबिलिटी गॅप फंडिंग’ दिले जाईल. एमएमआरडीएकडे (MMRDA) या क्षेत्राचे विशेष नियोजन प्राधिकरण म्हणून जबाबदारी सोपवण्यात आली आहे.
२. नवी मुंबई मेट्रोचा विस्तार (मार्ग १ए आणि मार्ग २)
नवी मुंबईकरांचा प्रवास सुखकर करण्यासाठी सिडकोच्या मेट्रो प्रकल्पाच्या विस्तारालाही सरकारने मान्यता दिली आहे. यासाठी ५ हजार ५७५ कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आली आहे. या नव्या टप्प्यात खालील बदल होतील:
- मेट्रो मार्ग १ए: सागर संगम ते सीबीडी बेलापूर (२ स्थानके)
- मेट्रो मार्ग २: पेंधर ते नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ टी-४ (११ स्थानके)
या नव्या विस्तारामुळे आता ‘सागर संगम’ ते थेट ‘नवी मुंबई आंतरराष्ट्रीय विमानतळ’ असा तब्बल २८ किलोमीटरचा सलग मेट्रो प्रवास करणे प्रवाशांना शक्य होणार आहे. भविष्यात दररोज सुमारे १२ लाख प्रवाशांना या आधुनिक आणि जलद मेट्रो सेवेचा थेट फायदा मिळणार आहे.
राज्यात सध्या विविध स्तरांवर पायाभूत सुविधांचे जाळे विणले जात आहे. नुकतेच मेहकरमध्ये विकासकामांचे लोकार्पण करून ग्रामीण भागातही दळणवळण यंत्रणा बळकट करण्यात आली होती. त्याच धर्तीवर आता मुंबई महानगर क्षेत्रात मेट्रो आणि भुयारी मार्गांचे क्रांतीकारी पर्व सुरू होत आहे.
मंत्रिमंडळ समितीच्या बैठकीत मान्यवरांची उपस्थिती
मंत्रालयात पार पडलेल्या या अत्यंत महत्त्वाच्या बैठकीला मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्यासह उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे, उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा अजित पवार, महसूलमंत्री चंद्रशेखर बावनकुळे, वैद्यकीय शिक्षण मंत्री हसन मुश्रीफ, उद्योग मंत्री डॉ. उदय सामंत आणि मुख्य सचिव राजेश अग्रवाल यांच्यासह विविध विभागांचे वरिष्ठ प्रशासकीय अधिकारी उपस्थित होते.
या महाप्रकल्पांमुळे आगामी काळात मुंबई, ठाणे आणि नवी मुंबई परिसरातील रिअल इस्टेट क्षेत्राला आणि एकूणच आर्थिक विकासाला मोठी गती मिळण्याची चिन्हे आहेत.