मुंबई: महाराष्ट्र आणि व्हिएतनाम यांच्यातील आर्थिक व व्यापारी संबंध केवळ आयात-निर्यातीपुरते मर्यादित न राहता थेट गुंतवणूक, प्रगत तंत्रज्ञान, उत्पादन, कृषी आणि अन्नप्रक्रिया (Agro-Food Processing) या क्षेत्रांत दीर्घकालीन भागीदारी निर्माण करण्यावर भर देण्याची गरज असल्याचे मत राजशिष्टाचार, परकीय थेट गुंतवणूक आणि कृषी विपणन मंत्री जयकुमार रावल यांनी व्यक्त केले आहे.
इंडो-व्हिएतनाम चेंबर ऑफ कॉमर्स अँड इंडस्ट्रीच्या (IVCCI) ३६ व्या वार्षिक सर्वसाधारण सभेत आणि व्हिएतनामच्या उच्चस्तरीय व्यावसायिक प्रतिनिधी मंडळासोबत मुंबईत आयोजित संवादात्मक बैठकीत ते बोलत होते. यावेळी व्हिएतनामचे मुंबईतील वाणिज्यदूत जनरल ले क्वांग बिएन, आयव्हीसीसीआयचे अध्यक्ष अजयकांत रुईया, उपाध्यक्ष कमल के. सेठ यांच्यासह अनेक मान्यवर उद्योजक उपस्थित होते.
द्विपक्षीय व्यापार २५ अब्ज डॉलर्सवर नेण्याचे उद्दिष्ट
मंत्री रावल यांनी नमूद केले की, भारत आणि व्हिएतनाममधील द्विपक्षीय व्यापाराने आता १६ अब्ज अमेरिकन डॉलर्सचा टप्पा ओलांडला असून, वर्ष २०३० पर्यंत हा व्यापार २५ अब्ज डॉलर्सपर्यंत नेण्याचे महत्त्वाकांक्षी उद्दिष्ट ठेवण्यात आले आहे. १९९० च्या दशकात सुरू झालेला हा प्रवास आज एका नव्या उंचीवर पोहोचला आहे.
जागतिक पातळीवर व्यापार विस्तारताना राज्यातील स्थानिक उद्योगांनाही मोठी संधी उपलब्ध होत आहे. अलीकडेच लघु व मध्यम उद्योगांनी जागतिक बाजारपेठ काबीज करावी, या आवाहनाप्रमाणेच महाराष्ट्रातील उद्योजक व कृषी कंपन्यांनी आता व्हिएतनाम आणि पर्यायाने आसियान (ASEAN) देशांच्या बाजारपेठेकडे आपले पाऊल टाकणे गरजेचे असल्याचे त्यांनी अधोरेखित केले.
कृषी व अन्नप्रक्रिया उद्योगाला मोठी संधी
कृषी विपणन मंत्री म्हणून बोलताना जयकुमार रावल यांनी स्पष्ट केले की, व्हिएतनाममधील विनामिल्क, मासान, डोव्हेको यांसारख्या कंपन्यांनी कृषी मूल्यसाखळी आणि फूड प्रोसेसिंगमध्ये जागतिक दर्जा गाठला आहे. व्हिएतनामी कंपन्यांनी केवळ भारतात माल निर्यात न करता महाराष्ट्रात प्रक्रिया, ब्रँडिंग आणि वितरण केंद्रे उभारावीत, अशी अपेक्षा त्यांनी व्यक्त केली. दुसरीकडे, महाराष्ट्रातील ‘महायको’सारख्या कृषी कंपन्यांनी आधीच व्हिएतनाममध्ये आपली उपस्थिती नोंदवली आहे.
शेती क्षेत्रात शाश्वत विकास साधण्यासाठी शासन सातत्याने विविध योजना राबवत असून, राज्यातील शेतकऱ्यांच्या विकासासाठी जसे महाराष्ट्र वैरण विकास धोरण आखण्यात आले आहे, त्याचप्रमाणे शेतीमालाला आंतरराष्ट्रीय बाजारपेठ मिळवून देण्यासाठी अशा आंतरराष्ट्रीय भागीदाऱ्या अत्यंत निर्णायक ठरतील.
विंग्रुपची ६.५ अब्ज डॉलर्सची गुंतवणूक आणि थेट कनेक्टिव्हिटी
व्हिएतनामच्या नामांकित ‘विंग्रुप’ने (Vingroup) मुंबई महानगर प्रदेश विकास प्राधिकरण (MMRDA) सोबत सहकार्य करार केला असून, त्याअंतर्गत सुमारे ६.५ अब्ज अमेरिकन डॉलर्सच्या गुंतवणुकीची शक्यता तपासली जात आहे. यामध्ये एकात्मिक शहरी विकास, सुमारे ६०,००० इलेक्ट्रिक वाहने (EVs), नवीकरणीय ऊर्जा आणि पायाभूत सुविधांचा समावेश आहे. तसेच विनफास्टची विक्री व सेवा केंद्रे मुंबई, नवी मुंबई, नाशिक आणि नागपूर येथे विस्तारली जात आहेत.
तसेच, मुंबई आणि व्हिएतनाम दरम्यान सुरू असलेली ‘व्हिएतजेट’ची थेट विमानसेवा दोन्ही देशांतील व्यापार आणि पर्यटनाला गती देणारा महत्त्वपूर्ण दुवा ठरत आहे.
तीन महत्त्वाच्या संधींवर भर
- आसियानचे प्रवेशद्वार: महाराष्ट्रातील कंपन्यांनी व्हिएतनामला संपूर्ण आसियान बाजारपेठेचे प्रवेशद्वार मानून व्यवसाय विस्तार करावा.
- भारताचे प्रवेशद्वार: व्हिएतनामी गुंतवणूकदारांनी महाराष्ट्राकडे संपूर्ण भारताचे प्रमुख आर्थिक केंद्र म्हणून पाहावे.
- दीर्घकालीन भागीदारी: केवळ खरेदी-विक्री न करता प्रगत तंत्रज्ञान, संशोधन आणि संयुक्त उपक्रमांवर भर द्यावा.
शेवटी, भारत-व्हिएतनाम संबंधांचा पुढील टप्पा सामायिक आर्थिक समृद्धी, रोजगारनिर्मिती आणि नवनिर्मितीचा असावा, असा विश्वास मंत्री जयकुमार रावल यांनी व्यक्त केला.