कोल्हापूर जिल्हा खरीप हंगाम २०२६: नियोजनाचा आढावा आणि नव्या सुधारणा
कोल्हापूर: जिल्ह्यातील कृषी विभागाचे काम समाधानकारक असले तरी आता केवळ यांत्रिकीकरणावर न थांबता, प्रत्यक्ष उत्पादन वाढ आणि शेतीमधील आधुनिक सुधारणांवर भर देणे आवश्यक आहे. कृषी अधिकाऱ्यांनी केवळ कागदोपत्री काम न करता प्रत्यक्ष शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन त्यांचे मार्गदर्शक बनावे, असे स्पष्ट निर्देश कोल्हापूरचे पालकमंत्री प्रकाश आबिटकर यांनी दिले.
जिल्हाधिकारी कार्यालयातील ताराराणी सभागृहात आयोजित खरीप हंगाम २०२६ पूर्व आढावा बैठकीत ते बोलत होते. यावेळी आमदार शिवाजी पाटील, मुख्य कार्यकारी अधिकारी डॉ. जॅसमिन, निवासी उपजिल्हाधिकारी गजानन गुरव आणि जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी जालिंदर पांगरे यांच्यासह विविध विभागाचे अधिकारी उपस्थित होते.
कृषी विभागासाठी ‘पंचसूत्री’ आणि मिशन मोडवर काम
पालकमंत्र्यांनी आगामी काळासाठी कृषी विभागाला ‘पंचसूत्री’ राबवण्याचे आदेश दिले आहेत. यामध्ये खालील बाबींचा समावेश आहे:
- माती परीक्षण मोहीम प्रभावीपणे राबवणे.
- कृषी अधिकाऱ्यांनी प्रत्यक्ष शेतकऱ्यांच्या बांधावर जाऊन मार्गदर्शन करणे.
- एक महिन्याची विशेष कृषी मोहीम राबवणे.
- ‘एक दिवस बळीराजा’ अभियानाला गती देणे.
- शेती परवडत नाही अशा संकटात असलेल्या शेतकऱ्यांना प्राधान्याने मदत करणे.
तसेच, ज्या कामात प्रगती दिसून येणार नाही, अशा अधिकाऱ्यांवर कडक कारवाई करण्याचे संकेतही त्यांनी दिले आहेत. शेती विकासासाठी राज्य सरकार कटिबद्ध असून, महासत्ता भारताचे आर्थिक नेतृत्व करण्यासाठी महाराष्ट्र सज्ज होत असताना कोल्हापूरने त्यात मोठे योगदान देणे अपेक्षित आहे.
खरीप हंगाम २०२६: पीक नियोजन आणि खत उपलब्धता
कोल्हापूर जिल्ह्याचे खरीप क्षेत्राचे नियोजन ३ लाख ९१ हजार हेक्टर इतके करण्यात आले आहे. यामध्ये जिल्ह्याचे मुख्य पीक असलेल्या उसाचे क्षेत्र सर्वाधिक (५१%) म्हणजे १,९८,६०४ हेक्टर आहे. त्यासोबतच:
- भात: ९०,६४० हेक्टर क्षेत्र.
- सोयाबीन: ४१,४४५ हेक्टर क्षेत्र.
खत आणि बियाण्यांच्या बाबतीत जिल्ह्यात सध्या ५२,३४३ मे.टन खतांचा साठा उपलब्ध असून, मागणीनुसार पुरवठा सुरळीत सुरू आहे. बोगस खते आणि बियाणे विक्री करणाऱ्या विक्रेत्यांवर कडक कारवाई करण्याचे आदेश पालकमंत्र्यांनी प्रशासनाला दिले आहेत.
शेतकऱ्यांसाठी विविध योजना आणि अनुदान
बैठकीत जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांच्या आर्थिक सक्षमीकरणाचाही आढावा घेण्यात आला. कृषी यांत्रिकीकरणासाठी ६,८६० शेतकऱ्यांना ३१ कोटी ५८ लाख रुपयांचे अनुदान थेट त्यांच्या खात्यात जमा करण्यात आले आहे. तसेच प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी आणि नमो शेतकरी महासन्मान निधीअंतर्गत जिल्ह्याला कोट्यवधींचा निधी प्राप्त झाला आहे.
यावेळी मान्यवरांच्या हस्ते ‘मागेल त्याला काजू कलमे’, ‘हुमणी कीड नियंत्रण’ आणि ‘संतुलित खत माहिती’ पत्रकाचे विमोचन करण्यात आले. कोकण आणि पश्चिम महाराष्ट्रातील शेती विकासासाठी शासन अशा विविध योजना राबवत आहे, ज्याची प्रचिती मुख्यमंत्री बळीराजा शेत/पाणंद रस्ते योजनेसारख्या उपक्रमांतूनही येत आहे.
महत्त्वाच्या सूचना आणि आवाहन
पालकमंत्र्यांनी वन्यप्राण्यांमुळे होणाऱ्या पिकांच्या नुकसानीवर तातडीने उपाययोजना करण्याचे निर्देश वन विभागाला दिले. तसेच प्रलंबित पीक विमा प्रकरणे तात्काळ निकाली काढण्याच्या सूचना केल्या. कोल्हापूर जिल्ह्याने PMFME (प्रधानमंत्री सूक्ष्म अन्न प्रक्रिया उद्योग) योजनेत महाराष्ट्रात प्रथम क्रमांक पटकावल्याबद्दल त्यांनी कृषी विभागाचे कौतुक केले.
शेतकऱ्यांनी ‘हुमणी कीड नियंत्रण स्पर्धा २०२६-२७’ मध्ये मोठ्या संख्येने सहभागी व्हावे आणि ‘मागेल त्याला काजू कलमे’ योजनेचा लाभ घेण्यासाठी महाडीबीटी पोर्टलवर नोंदणी करावी, असे आवाहनही प्रकाश आबिटकर यांनी केले आहे.