मुंबई: समाज आणि राष्ट्राच्या सर्वांगीण प्रगतीसाठी विविध क्षेत्रांत अहोरात्र कार्य करणाऱ्या व्यक्तींचा सन्मान करणे ही केवळ कौतुकाची बाब नसून, नव्या पिढीला राष्ट्रनिर्मितीसाठी प्रेरणा देणारे एक अत्यंत महत्त्वाचे पाऊल आहे, असे प्रतिपादन राज्यपाल जिष्णु देव वर्मा यांनी केले. मुंबईतील ‘द सेंट रेजिस’ हॉटेलमध्ये मेघाश्रेय फाउंडेशनतर्फे आयोजित ‘सर्वोत्तम नागरिक सन्मान-२०२६’ या भव्य सोहळ्यात ते बोलत होते.
या सोहळ्यास राज्याचे माहिती तंत्रज्ञान व सांस्कृतिक कार्य मंत्री ॲड. आशिष शेलार, राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे अखिल भारतीय संघटन प्रभारी रामलाल, तसेच सामाजिक, कला, क्रीडा आणि उद्योग क्षेत्रातील मान्यवर उपस्थित होते. विज्ञान, संशोधन, संरक्षण, शिक्षण, आरोग्य, कला-संस्कृती, चित्रपट, पर्यावरण आणि सामाजिक कार्य या क्षेत्रांत अतुलनीय कामगिरी करणाऱ्या १८ मान्यवरांना या वेळी गौरविण्यात आले.
ज्ञान, विज्ञान आणि तंत्रज्ञानाचा वापर समाजविकासासाठी व्हावा – राज्यपाल
आपल्या भाषणात राज्यपाल जिष्णु देव वर्मा म्हणाले की, आधुनिक काळात डॉक्टर, इंजिनिअर, आयटी व्यावसायिक, उद्योजक आणि कलाकार यांसारख्या विविध क्षेत्रांतील गुणवंतांचे एकाच व्यासपीठावर एकत्र येणे ही कौतुकास्पद बाब आहे. केवळ व्यक्तिगत यश मिळवणे पुरेसे नसून, ज्ञान आणि आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर शेवटच्या घटकाच्या जीवनात सकारात्मक बदल घडवण्यासाठी झाला पाहिजे.
भारतीय संस्कृतीमध्ये ज्ञान आणि विज्ञानाचा सुंदर समन्वय आहे, असे सांगताना ते पुढे म्हणाले की, समाजात एकसारखेपणापेक्षा विविधतेचा आदर आणि परस्पर सन्मान जपणे गरजेचे आहे. आज सन्मानित झालेल्या व्यक्तिमत्त्वांनी देशाचा गौरव वाढवला असून, त्यांच्या जीवनकार्यातून आजच्या तरुणाईने आदर्श घेतला पाहिजे. राज्यातील तरुणांच्या क्षमतेला वाव मिळण्यासाठी अशाच प्रकारे नागपुरात ‘मंथन फॉर युवा’ महोत्सवात २५ हजार तरुणाईची गर्दी पाहायला मिळाली होती, जिथे नवउद्योजकता आणि कौशल्याला प्रोत्साहन दिले गेले.
मनापासून योग्य वाटणाऱ्या मार्गावर चालणारेच खरे नागरिक – ॲड. आशिष शेलार
सांस्कृतिक कार्य मंत्री ॲड. आशिष शेलार यांनी आपल्या मनोगतात सांगितले की, आयुष्यात अनेकदा दोन मार्ग समोर असतात—एक शॉर्टकट देणारा आणि दुसरा संघर्षाचा पण तत्त्वांचा. जे लोक कठीण प्रसंगांना तोंड देऊन मनाला पटणाऱ्या योग्य मार्गावर चालतात, तेच खरे ‘सर्वोत्तम नागरिक’ ठरतात. आज सन्मानित झालेल्या प्रत्येकाने सेवेतून, अभिनयातून, संशोधनातून किंवा शौर्यातून भारतीय संस्कृती व समाजाचे मूल्य संवर्धन केले आहे.
आजच्या डिजिटल युगात महिला व दुर्बल घटकांचा विकासही तितकाच महत्त्वाचा ठरतो. जसे की ‘यशोदा एआय’ उपक्रमातून महिलांचे डिजिटल सक्षमीकरण केले जात आहे, त्याचप्रमाणे विविध क्षेत्रांतील तज्ज्ञांनी समाजहितासाठी नवनवीन उपक्रम राबवणे गरजेचे असल्याचे या वेळी अधोरेखित करण्यात आले.
या १८ मान्यवरांचा झाला ‘सर्वोत्तम नागरिक सन्मान’
मेघाश्रेय फाउंडेशनच्या संस्थापक सीमा सिंग यांनी प्रास्ताविकात या उपक्रमाचा उद्देश स्पष्ट केला. यंदा या सोहळ्याचे तिसरे वर्ष असून खालील १८ मान्यवरांना गौरविण्यात आले:
- अशोक सराफ: मराठी व हिंदी चित्रपट, नाटक आणि दूरचित्रवाणी क्षेत्रातील अद्वितीय योगदानाबद्दल ‘जीवनगौरव पुरस्कार’.
- मानद कॅप्टन योगेंद्र सिंह यादव: कारगिल युद्धातील टायगर हिल मोहिमेतील अतुलनीय शौर्य (परमवीर चक्र विजेते).
- हरीहरन: भारतीय संगीत, गझल आणि पार्श्वगायन क्षेत्रातील अविस्मरणीय कार्य.
- प्रा. ज्येष्ठराज भालचंद्र जोशी: केमिकल इंजिनिअरिंग आणि वैज्ञानिक संशोधनातील मोलाचे योगदान.
- जया किशोरी: आध्यात्मिक विचार व व्याख्यानांतून युवा पिढीत सकारात्मक विचार रुजविण्याचे कार्य.
- रवी किशन: चित्रपट क्षेत्रातील कार्य व तरुणांमधील लोकप्रियता (‘जेन झी ट्रेंडसेटर’).
- लक्ष्मी अग्रवाल: ॲसिड हल्ला पीडितांच्या हक्कांसाठी उभारलेला सामाजिक लढा व जनजागृती.
- संजीव कपूर: भारतीय पाककलेला जागतिक स्तरावर नेऊन लोकप्रिय करण्याचे कार्य.
- डॉ. देवांश धनगर: संगणकशास्त्र आणि तंत्रज्ञान क्षेत्रातील संशोधन.
- सलीम मर्चंट: भारतीय संगीतात पारंपरिक आणि आधुनिक संगीताचा संगम साधणारे योगदान.
- सुजय जयराज: शिक्षण क्षेत्र व संस्थात्मक उभारणीतील नेतृत्व.
- डॉ. जलील डी. पारकर: श्वसनविकार व फुफ्फुसरोग उपचारातील प्रदीर्घ वैद्यकीय सेवा.
- केदार जोशी: मराठी भाषेचा आंतरराष्ट्रीय पातळीवर प्रचार-प्रसार.
- सुभाष घई: भारतीय चित्रपटसृष्टीतील दिग्दर्शन, निर्मिती आणि चित्रपट शिक्षणातील कार्य.
- अभिमन्यू सिंह: भारतीय चित्रपटांमधील अष्टपैलू व दर्जेदार अभिनय.
- अहमद खान: नृत्यदिग्दर्शन, दिग्दर्शन आणि निर्मिती क्षेत्रातील बहुआयामी योगदान.
- भूमी पेडणेकर: सामाजिक आशय असलेल्या चित्रपटांतील सशक्त अभिनय.
- अभिषेक सिंह: अभिनय आणि प्रशासकीय क्षेत्रातील प्रभावी योगदान.
समाजात निःस्वार्थ वृत्तीने काम करणाऱ्या आणि देशाच्या विकासात हातभार लावणाऱ्या अशा गुणवंतांचे कार्य समाजासाठी कायम दिशादर्शक ठरेल, असा विश्वास या कार्यक्रमात व्यक्त करण्यात आला.