पुणे: आषाढी वारीच्या पवित्र आणि भक्तिमय वातावरणामध्ये सध्या संपूर्ण महाराष्ट्र न्हाऊन निघाला आहे. याच पावन पर्वावर महाराष्ट्र शासनाच्या माहिती व जनसंपर्क महासंचालनालयाने एक स्तुत्य उपक्रम हाती घेतला आहे. वारीच्या मार्गावर राबविण्यात येत असलेला ‘संवाद वारी’ हा नाविन्यपूर्ण उपक्रम सध्या लाखो वारकऱ्यांसाठी आकर्षणाचा मुख्य केंद्रबिंदू ठरत आहे. माहितीपूर्ण प्रदर्शने, शासकीय योजनांचा प्रसार करणारा चित्ररथ आणि बहारदार कलापथकांच्या माध्यमातून शासनाच्या विविध लोककल्याणकारी योजनांची माहिती थेट जनतेपर्यंत पोहोचवली जात आहे.
संत ज्ञानेश्वर महाराज आणि संत तुकाराम महाराज यांच्या पालखी सोहळ्याच्या मार्गावर या उपक्रमाला वारकऱ्यांकडून अभूतपूर्व आणि उत्स्फूर्त प्रतिसाद मिळत आहे. भक्तीच्या रंगात प्रशासकीय विकासाची गंगा मिसळणारा हा उपक्रम शासन आणि सर्वसामान्य जनता यांच्यातील थेट संवादाचा एक भक्कम दुवा बनला आहे.
काय आहे ‘संवाद वारी’ माहिती प्रदर्शन?
‘संवाद वारी’ अंतर्गत पालखी मार्गावर ठिकठिकाणी भव्य माहिती प्रदर्शनांचे आयोजन करण्यात आले आहे. या प्रदर्शनांमध्ये राज्य शासनाच्या विविध ऐतिहासिक निर्णयांची, योजनांची आणि विकासकामांची माहिती आकर्षक छायाचित्रे, सांख्यिकीय आलेख आणि सोप्या भाषेत मांडण्यात आली आहे.
या प्रदर्शनात प्रामुख्याने खालील विषयांवर प्रकाश टाकण्यात आला आहे:
- शेती आणि जलसंधारण विषयक योजना
- महिला सक्षमीकरण आणि बालविकास
- शिक्षण, आरोग्य आणि क्रीडा
- उद्योग, रोजगार आणि डिजिटल सेवा
- सामाजिक न्याय आणि आदिवासी कल्याण
शेतकऱ्यांसाठी राबविल्या जाणाऱ्या विविध योजनांची माहिती येथे दिली जात असून, अनेक शेतकरी बांधव शासनाच्या पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना यांसारख्या महत्त्वपूर्ण योजनांबद्दल प्रत्यक्ष भेट देऊन सविस्तर माहिती जाणून घेत आहेत.
आकर्षक चित्ररथ ठरतोय ‘चालते-बोलते’ माहिती केंद्र
या उपक्रमातील सर्वात मोठे आकर्षण म्हणजे वारी मार्गावर धावणारा देखणा माहितीपर चित्ररथ! हा चित्ररथ केवळ फिरते वाहन नसून ते एक चालते-बोलते माहिती केंद्र बनले आहे. आकर्षक डिजिटल फलक, संदेश देणारे ध्वनिक्षेपक आणि शासकीय योजनांची माहिती देणारी पत्रके यांमुळे लाखो वारकरी या चित्ररथाजवळ थांबून माहिती जाणून घेत आहेत.
माहिती व जनसंपर्क महासंचालनालयाचे अधिकारी व कर्मचारी या उपक्रमाच्या यशस्वीतेसाठी परिश्रम घेत आहेत. नुकतेच लातूर विभागीय माहिती उपसंचालकपदी सुनिल कच्छवे रुजू झाले असून, त्यांच्या मार्गदर्शनाखाली अशा प्रकारच्या नाविन्यपूर्ण माहिती प्रसार उपक्रमांना गती दिली जात आहे.
कलापथकांच्या माध्यमातून मनोरंजनातून प्रबोधन
महाराष्ट्राची समृद्ध लोकपरंपरा जपत माहिती व जनसंपर्क महासंचालनालयाच्या कलापथकांनी वारीमध्ये रंगत आणली आहे. भारूड, पोवाडे, शाहिरी, लोकगीते आणि छोट्या नाटिकांच्या माध्यमातून शासकीय योजनांची माहिती अत्यंत रंजक पद्धतीने मांडली जात आहे. मनोरंजनातून समाजप्रबोधन करण्याची ही जुनी संतपरंपरा या निमित्ताने अधिक प्रभावीपणे पुढे नेली जात असून, वारकरी देखील या सादरीकरणाला डोक्यावर घेत आहेत.
बारामती आणि लोणंद मुक्कामी विशेष जय्यत तयारी
१५ जुलै रोजी संत तुकाराम महाराजांची पालखी बारामती येथे, तर संत ज्ञानेश्वर महाराजांची पालखी लोणंद येथे मुक्कामी असणार आहे. या दोन्ही महत्त्वाच्या ठिकाणी ‘संवाद वारी’ अंतर्गत विशेष प्रदर्शन, चित्ररथ आणि भव्य सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन करण्यात आले आहे.
अलिकडच्या काळात बारामती परिसरामध्ये मोठ्या प्रमाणावर पायाभूत सुविधांचा विकास होत आहे, ज्यामध्ये बारामती रेल्वे स्थानकाचा कायापालट हा एक मैलाचा दगड ठरला आहे. पालखी मुक्कामाच्या ठिकाणी येणाऱ्या हजारो भाविकांना या संपूर्ण विकासकामांची आणि कल्याणकारी योजनांची माहिती या संवाद वारीच्या माध्यमातून अत्यंत सोप्या भाषेत दिली जाणार आहे.
एकंदरीत, भक्ती, लोकसंस्कृती आणि राज्याचा विकास यांचा एक सुवर्णसंगम या ‘संवाद वारी’च्या माध्यमातून पाहायला मिळत आहे. शासकीय योजनांचा लाभ समाजातील शेवटच्या घटकापर्यंत पोहोचवण्यासाठी हे अभियान अत्यंत प्रभावी ठरत आहे.