मुंबई: महाराष्ट्राच्या राजकारणातून एक मोठी बातमी समोर येत आहे. भारतीय निवडणूक आयोगाने महाराष्ट्र विधान परिषदेच्या १६ स्थानिक स्वराज्य संस्था मतदारसंघांसाठी द्वैवार्षिक निवडणुकीचा अधिकृत कार्यक्रम जाहीर केला आहे. या जागांच्या सदस्यांचा कार्यकाळ संपल्यामुळे या निवडणुका घेतल्या जात असून, संबंधित मतदारसंघांमध्ये निवडणूक आचारसंहिता तत्काळ प्रभावाने लागू करण्यात आली आहे.
निवडणूक आयोगाच्या या निर्णयामुळे राज्यातील राजकीय वातावरण तापण्याची शक्यता आहे. यापूर्वीच नागपूर विधान परिषद पोटनिवडणुकीचे बिगुल वाजले असून, आता १६ जिल्ह्यांच्या जागांसाठी होणारी ही निवडणूक अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे.
निवडणूक होणारे १६ मतदारसंघ आणि निवृत्त होणारे सदस्य
ज्या सदस्यांचा कार्यकाळ संपला आहे, त्यामध्ये अनेक दिग्गज नेत्यांचा समावेश आहे. खालील मतदारसंघांत ही निवडणूक प्रक्रिया पार पडणार आहे:
- सोलापूर: प्रशांत परिचारक
- अहमदनगर: अरुणकाका जगताप
- ठाणे: रवींद्र फाटक
- पुणे: अनिल भोसले
- नाशिक: नरेंद्र दराडे
- छत्रपती संभाजीनगर-जालना: अंबादास दानवे
- जळगाव: चंदुभाई पटेल
- सांगली-सातारा: मोहनराव कदम
- नांदेड: अमरनाथ राजूरकर
- यवतमाळ: दुष्यंत चतुर्वेदी
- भंडारा-गोंदिया: डॉ. परिणय फुके
- रायगड-रत्नागिरी-सिंधुदुर्ग: अनिकेत तटकरे
- वर्धा-चंद्रपूर-गडचिरोली: रामदास आंबटकर
- अमरावती: प्रवीण पोटे
- धाराशिव-लातूर-बीड: सुरेश धस
- परभणी-हिंगोली: विप्लव बाजोरिया
निवडणुकीचे संपूर्ण वेळापत्रक (Important Dates)
निवडणूक आयोगाने जाहीर केल्यानुसार, या १६ जागांसाठी मतदानाची प्रक्रिया जून महिन्यात पार पडणार आहे. त्याचे सविस्तर वेळापत्रक खालीलप्रमाणे आहे:
- निवडणूक अधिसूचना प्रसिद्ध होणे: सोमवार, २५ मे २०२६
- उमेदवारी अर्ज दाखल करण्याची शेवटची तारीख: सोमवार, १ जून २०२६
- अर्जांची छाननी: मंगळवार, २ जून २०२६
- अर्ज मागे घेण्याची मुदत: गुरुवार, ४ जून २०२६
- मतदानाचा दिनांक: गुरुवार, १८ जून २०२६ (सकाळी ८ ते दुपारी ४)
- मतमोजणी: सोमवार, २२ जून २०२६
- निवडणूक प्रक्रिया पूर्ण होण्याची मुदत: गुरुवार, २५ जून २०२६
या निवडणुकांबाबत प्रशासन सध्या सतर्क झाले असून, आरोग्य सेवांमध्ये गुणवत्ता आणि गतीला प्राधान्य देण्याचे निर्देश जसे मुख्यमंत्र्यांनी दिले आहेत, तसेच निवडणूक काळातही सर्व व्यवस्था चोख ठेवण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत.
निवडणुकीसाठी ७५ टक्क्यांचा निकष पूर्ण
निवडणूक आयोगाच्या नियमानुसार, स्थानिक स्वराज्य संस्था मतदारसंघात निवडणूक घेण्यासाठी किमान ७५ टक्के मतदार किंवा स्थानिक स्वराज्य संस्था कार्यरत असणे आवश्यक असते. यापूर्वी हा निकष पूर्ण न झाल्यामुळे या मतदारसंघांतील निवडणुका प्रलंबित होत्या. मात्र, आता महाराष्ट्राच्या मुख्य निवडणूक अधिकाऱ्यांनी सर्व १६ मतदारसंघांत निकष पूर्ण झाल्याचा अहवाल दिल्यानंतर ही निवडणूक जाहीर करण्यात आली आहे.
या निवडणुकीच्या निमित्ताने राज्यातील सर्वच राजकीय पक्षांची प्रतिष्ठा पणाला लागणार आहे. आगामी काळात होणाऱ्या स्थानिक स्वराज्य संस्थांच्या निवडणुकांपूर्वी ही निवडणूक म्हणजे राजकीय पक्षांसाठी एक रंगीत तालीम ठरणार आहे.