यवतमाळ: भारतीय इतिहासातील अद्वितीय पराक्रम, अतुलनीय त्याग, राष्ट्रभक्ती आणि सामाजिक बांधिलकीचे प्रतीक असलेले महान योद्धा लख्खीशाह बंजारा यांचा त्याग प्रत्येक भारतीयासाठी प्रेरणादायी आहे, असे प्रतिपादन यवतमाळ जिल्ह्याचे पालकमंत्री तथा राज्याचे मृद व जलसंधारणमंत्री संजय राठोड यांनी केले.
लख्खीशाह बंजारा यांच्या ४४६ व्या जयंतीनिमित्त यवतमाळ येथील कार्यालयातील सभागृहात भव्य अभिवादन सोहळ्याचे आयोजन करण्यात आले होते. या कार्यक्रमात ऑल इंडिया बंजारा सेवा संघाचे राष्ट्रीय अध्यक्ष डॉ. टी. सी. राठोड अध्यक्षस्थानी होते, तर प्रसिद्ध कीर्तनकार राजुदास जाधव प्रामुख्याने उपस्थित होते.
महाराष्ट्र शासनाच्या अशाच महत्त्वपूर्ण घडामोडी आणि नवनवीन शासकीय निर्णयांची माहिती त्वरित मिळवण्यासाठी तुम्ही महाराष्ट्र शासनाचे थेट अपडेट्स आता तुमच्या व्हॉट्सॲप आणि पब्लिक ॲपवर मिळवू शकता.
लख्खीशाह बंजारा: शौर्य, राष्ट्रनिष्ठा आणि मानवतेचे प्रतीक
यावेळी मार्गदर्शन करताना पालकमंत्री संजय राठोड म्हणाले की, “लख्खीशाह बंजारा हे केवळ एका विशिष्ट समाजाचे नव्हे, तर संपूर्ण भारताच्या इतिहासातील एक दैदिप्यमान नक्षत्र आहेत. त्यांच्या शौर्याने, दानशूरतेने आणि राष्ट्रनिष्ठेने देशाचा इतिहास समृद्ध केला आहे. आजच्या तरुण पिढीने आपल्या गौरवशाली इतिहासाचा सखोल अभ्यास करून महान पूर्वजांचा वैचारिक वारसा जपणे ही काळाची गरज आहे.”
ज्याप्रमाणे राज्यातील विविध जिल्ह्यांच्या विकासासाठी व योजनांच्या जलद अंमलबजावणीसाठी पालकमंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी हिंगोली जिल्हा विकासाला प्राधान्य देण्याचे निर्देश दिले आहेत, त्याचप्रमाणे यवतमाळ जिल्ह्याच्या सामाजिक आणि सांस्कृतिक प्रगतीसाठी पालकमंत्री संजय राठोड यांनी कटिबद्धता दर्शवली आहे.
ऐतिहासिक त्याग: स्वतःचे घर पेटवून गुरुंचे अंत्यसंस्कार
लख्खीशाह बंजारा यांच्या ऐतिहासिक बलिदानावर प्रकाश टाकताना पालकमंत्र्यांनी सांगितले की, इ.स. १६७५ मध्ये मुघल सम्राट औरंगजेबाने शीख धर्माचे नववे गुरू तेगबहादूर यांना दिल्लीतील चांदणी चौक येथे शहीद केले. औरंगजेबाच्या दहशतीमुळे त्यांच्या पार्थिवाला स्पर्श करण्याचे धाडस कोणी करत नव्हते.
अशा अत्यंत कठीण परिस्थितीत लख्खीशाह बंजारा यांनी अतुलनीय धैर्य दाखवले. त्यांनी गुरू तेगबहादूर यांचे पार्थिव आपल्या बैलगाडीत लपवून रायसीना येथील स्वतःच्या निवासस्थानी आणले. मुघल सैनिकांचा संशय टाळण्यासाठी त्यांनी स्वतःचे राहते घर पेटवून दिले आणि त्या अग्नीमध्ये अत्यंत सन्मानपूर्वक गुरुंच्या पार्थिवावर अंत्यसंस्कार केले. धर्म, श्रद्धा आणि मानवतेच्या रक्षणासाठी स्वतःचे घर आणि सर्वस्वाचा त्याग करणारी ही घटना जागतिक इतिहासातील सर्वोच्च बलिदानांपैकी एक मानली जाते.
आज ज्या ठिकाणी भारताचे संसद भवन दिमाखात उभे आहे, त्याच रायसीना परिसरात लख्खीशाह बंजारा यांच्या तांड्याचे वास्तव्य होते. तेथील ‘गुरुद्वारा रकाबगंज साहिब’ हे आजही या ऐतिहासिक घटनेचे पवित्र स्मृतिस्थळ म्हणून ओळखले जाते. शीखांचे दहावे गुरू गोविंदसिंह यांनीही त्यांच्या या निःस्वार्थ सेवेचा गौरव केला आहे.
तरुणांना शिक्षणाचा व समाजसेवेचा संदेश
कार्यक्रमाचे अध्यक्ष डॉ. टी. सी. राठोड यांनी आपल्या भाषणात लख्खीशाह बंजारा यांच्या जीवनकार्यावर अधिक संशोधन आणि साहित्यिक दस्तऐवजीकरण होण्याची गरज व्यक्त केली. तरुणांनी शिक्षण, संघटन आणि समाजसेवा या त्रिसूत्रीचा अवलंब करून प्रगती साधावी, असे आवाहन त्यांनी केले.
या सोहळ्यात महिला, तरुण आणि विद्यार्थ्यांचा उत्साह वाखाणण्याजोगा होता. राजकीय आणि वैयक्तिक मतभेद बाजूला ठेवून सर्व समाजबांधव एकत्र आल्याने हा जयंती सोहळा सामाजिक ऐक्याचे एक उत्कृष्ट उदाहरण ठरला.