मुंबई: धारावी पुनर्विकास प्रकल्पाबाबत नागरिकांच्या मनातील सर्व शंका, गैरसमज आणि अफवांना पूर्णविराम मिळावा यासाठी अत्याधुनिक अशा ‘धारावी एक्सपिरियन्स सेंटर’चे उद्घाटन राज्याचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते करण्यात आले. या केंद्राच्या माध्यमातून धारावीकरांना केवळ कागदावरचे किंवा डिजिटल नकाशे पाहायला मिळणार नाहीत, तर पुनर्विकासानंतर मिळणाऱ्या घरांचा, परिसराचा आणि कामाच्या ठिकाणाचा प्रत्यक्ष 3D व डिजिटल अनुभव घेता येणार आहे.
बांद्रा-कुर्ला संकुल (BKC) जवळील पीएमजीपी कॉलनी (एच ब्लॉक) येथे हे सुसज्ज केंद्र उभारण्यात आले आहे. उद्घाटनप्रसंगी मुख्यमंत्र्यांनी संपूर्ण केंद्राची बारकाईने पाहणी केली. याप्रसंगी बृहन्मुंबई महानगरपालिका आयुक्त अश्विनी भिडे, झोपडपट्टी पुनर्वसन प्राधिकरणाचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी डॉ. महेंद्र कल्याणकर, सचिव विपीन पालिवाल, अदाणी समूहाचे व्यवस्थापकीय संचालक प्रणव अदानी आणि अदाणी नवभारत डेव्हलपर्सचे सीईओ अनिल सरदाना उपस्थित होते.
धारावी केवळ झोपडपट्टी नसून एक मोठे आर्थिक इंजिन: मुख्यमंत्री
केंद्राच्या उद्घाटनानंतर माध्यमांशी संवाद साधताना मुख्यमंत्री म्हणाले, “धारावीकडे केवळ एक झोपडपट्टी म्हणून पाहणे चुकीचे ठरेल; हे मुंबईचे एक प्रचंड मोठे आर्थिक केंद्र आहे. येथील कुंभारवाड्यातील मातीकाम, चामड्याचा व्यवसाय, खाद्यप्रक्रिया उद्योग आणि प्लास्टिक पुनर्चक्रीकरण यांसारख्या सूक्ष्म, लघू व मध्यम उद्योगांनी मोठी अर्थव्यवस्था निर्माण केली आहे. पुनर्विकास करताना या स्थानिक उद्योगांचे अस्तित्व टिकवून त्यांना आधुनिक आणि सुनियोजित जागा उपलब्ध करून देण्यावर शासनाचा भर आहे.”
राज्य शासन सध्या सर्वांगीण विकासासाठी कटिबद्ध असून, एकीकडे पायाभूत सुविधांबरोबरच शाळा आणि प्राथमिक आरोग्य केंद्रांच्या कायापालटासाठी कालबद्ध मोहीम राबवली जात आहे, तर दुसरीकडे धारावीसारख्या ऐतिहासिक वसाहतीचा सुनियोजित कायापालट केला जात आहे.
केंद्राची प्रमुख वैशिष्ट्ये आणि धारावीकरांना होणारे फायदे
- प्रत्यक्ष अनुभव (Real-Time Experience): पुनर्विकासाच्या आराखड्यानुसार नागरिकांना मिळणाऱ्या घरांचे प्रत्यक्ष मॉडेल फ्लॅट्स आणि डिजिटल सादरीकरण येथे उपलब्ध आहे.
- उद्योग व रोजगाराची माहिती: स्थानिक व्यावसायिकांना नवीन वसाहतीमध्ये कशा प्रकारे कार्यस्थळे दिली जातील, याचे सविस्तर नियोजन नागरिकांना पाहता येईल.
- नागरी सुविधांचे दर्शन: नवीन धारावीत रुंद रस्ते, क्रीडांगणे, शाळा, रुग्णालये आणि उद्याने कशी असतील, याची स्पष्ट माहिती येथे मांडण्यात आली आहे.
- संभ्रम आणि अफवांचे निवारण: पुनर्विकासानंतर आपले काय होणार, याविषयी पसरवल्या जाणाऱ्या खोट्या प्रचाराला आळा घालण्यासाठी हे केंद्र अत्यंत प्रभावी माध्यम ठरेल.
समाजातील प्रत्येक घटकाचा विकास करताना शासन ज्याप्रमाणे महिला आणि बालकांच्या कल्याणासाठी ‘पहिल्या हजार दिवसांचे मिशन’ राबवत आहे, त्याच धर्तीवर धारावीकरांचे राहणीमान उंचावण्यासाठी आधुनिक पायाभूत सुविधा पुरवण्यात येत असल्याचे मुख्यमंत्र्यांनी अधोरेखित केले.
‘धारावी का कल’ गीत आणि पुस्तकाचे विमोचन
या उद्घाटन सोहळ्यादरम्यान प्रख्यात पार्श्वगायक शंकर महादेवन यांच्या आवाजातील ‘धारावी का कल’ या विशेष प्रेरणादायी गीताचे लोकार्पण करण्यात आले. हे गीत बदलत्या धारावीच्या उज्ज्वल भविष्याचे प्रतिबिंब मांडते. याव्यतिरिक्त, धारावीच्या भविष्यातील वाटचालीवर आधारित ‘मेरे सपनों की धारावी’ या पुस्तकाचे प्रकाशनही मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या हस्ते करण्यात आले. हे केंद्र नागरी नियोजन तज्ज्ञ, अभ्यासक आणि सर्वसामान्य नागरिकांसाठी मार्गदर्शक ठरणार आहे.