अमरावती: यंदाच्या मान्सूनचा हंगाम संपला असून आगामी काळात पाऊस पडण्याची कोणतीही शक्यता नाही. त्यामुळे येणाऱ्या दिवसांत तीव्र पाणीटंचाईचे सावट निर्माण होण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. या संभाव्य पाणीटंचाई आणि दुष्काळी परिस्थितीचा सामना करण्यासाठी सर्व शासकीय यंत्रणांनी समन्वयाने काम करून जलसंधारण आणि दुष्काळ निवारणाच्या कामांना गती द्यावी, असे स्पष्ट निर्देश अमरावतीचे जिल्हाधिकारी आशिष येरेकर यांनी दिले आहेत.
जिल्हाधिकारी कार्यालयात तालुका दुष्काळ निवारण व व्यवस्थापन आराखडा कार्यशाळेचे आयोजन करण्यात आले होते. या बैठकीत मुख्य कार्यकारी अधिकारी सत्यम गांधी, उपविभागीय अधिकारी सिद्धार्थ शुक्ला, उपवनसंरक्षक के. अर्जुना यांच्यासह विविध विभागांचे प्रमुख अधिकारी उपस्थित होते. या महत्त्वपूर्ण बैठकीत दुष्काळी संकटावर मात करण्यासाठी तब्बल नऊ तास सविस्तर आढावा घेऊन रणनीती निश्चित करण्यात आली.
राज्यातील हवामान बदलाचा आणि अल-निनोच्या प्रभावामुळे आधीच महाराष्ट्रातील २६५ तालुक्यांत दुष्काळसदृश परिस्थिती जाहीर करण्यात आली आहे. या पार्श्वभूमीवर अमरावती जिल्ह्यातही वेळेआधीच ठोस नियोजन करणे गरजेचे बनले आहे.
कमी पाण्याच्या रब्बी पिकांना प्राधान्य द्या
जिल्हाधिकाऱ्यांनी बैठकीत तालुकानिहाय परिस्थितीची माहिती घेतली. उपलब्ध पाण्याचा अत्यंत काटकसरीने वापर करण्याचे नियोजन मांडण्यात आले. रब्बी हंगामात शेतकऱ्यांनी अधिक पाणी लागणाऱ्या गव्हासारख्या पिकांऐवजी हरभरा, करडई आणि मोहरी यांसारख्या कमी पाण्यावर भरघोस उत्पादन देणाऱ्या पिकांकडे वळावे, यासाठी कृषी विभागाने शेतकऱ्यांचे प्रबोधन करावे, असे निर्देश जिल्हाधिकाऱ्यांनी दिले.
चारा टंचाई आणि गाळपेर जमिनीचा वापर
दुष्काळी स्थितीत जनावरांच्या चाऱ्याचा प्रश्न गंभीर होऊ नये म्हणून जिल्ह्यात उपलब्ध चाऱ्याचा आढावा घेण्यात आला. सध्या जिल्ह्यात चारा समाधानकारक असला तरी भविष्यातील टंचाई टाळण्यासाठी शासकीय जागा आणि धरणांमधील गाळपेर जमिनी उपलब्ध करून चारा उत्पादन वाढवण्यावर भर दिला जाणार आहे. अशा संकटकाळात शासनाकडून शेती क्षेत्राला आधार दिला जात असून, विविध टप्प्यांत शेतकरी कर्जमाफी आणि दुष्काळी तालुक्यांत सवलती लागू करून शेतकऱ्यांना आर्थिक दिलासा देण्याचा प्रयत्न केला जात आहे.
जलसंधारण, गाळमुक्त धरण आणि शेततळ्यांची कामे गतीने सुरू करा
मान्सून संपल्यामुळे सद्यस्थितीत जलसंधारणाची कामे सुरू करणे अधिक सोयीचे आहे. जिल्हाधिकारी म्हणाले की, ‘अल निनो’ हे जरी जागतिक संकट असले तरी आपण याकडे जलसंधारणाची संधी म्हणून पाहिले पाहिजे. शेततळे, गाळमुक्त धरण व गाळयुक्त शिवार, नाला रुंदीकरण आणि विहीर पुनर्भरण यांसारखी कामे आतापासूनच हाती घेतली, तर पुढील मान्सूनमध्ये पडणाऱ्या पाण्याचा प्रत्येक थेंब जमिनीत मुरवणे शक्य होईल. सर्व यंत्रणांनी तातडीने कामांना सुरुवात करून दुष्काळाची झळ कमी करावी, असे आवाहन त्यांनी केले.