मुंबई: महाराष्ट्रात जनतेच्या आरोग्याशी खेळ करणाऱ्या आणि भ्रामक जाहिरातींच्या जोरावर औषध विक्री करणाऱ्यांविरोधात अन्न व औषध प्रशासनाने (FDA) मोठी मोहीम उघडली आहे. राज्यभरातील ७ जिल्ह्यांमध्ये तब्बल १२ आयुर्वेदिक औषधविक्री केंद्रांवर धाडी टाकून प्रशासनाने ७३ लाख २४ हजार ६५६ रुपये किमतीचा आक्षेपार्ह आणि ‘मिसब्रँडेड’ औषध साठा जप्त केला आहे.
जादूटोणा विरोधी कायद्यांतर्गत मोठी कारवाई
‘औषधे व जादूटोणा विरोधी (आक्षेपार्ह जाहिराती) कायदा १९५४‘ अंतर्गत ही कारवाई करण्यात आली आहे. एफडीएचे आयुक्त तुकाराम मुंढे यांनी स्पष्ट केले आहे की, दिशाभूल करणाऱ्या जाहिराती प्रसिद्ध करून औषध विक्री करणाऱ्यांवर यापुढे कठोर कारवाई केली जाईल. यापूर्वी देखील आयुक्त तुकाराम मुंढे यांच्या मार्गदर्शनाखाली ठाणे एफडीएची धडक कारवाई पाहायला मिळाली होती, ज्यामध्ये लाखो रुपयांचा मुद्देमाल जप्त करण्यात आला होता.
विभागनिहाय जप्त करण्यात आलेला औषधसाठा:
या धडक मोहिमेत प्रामुख्याने हरिद्वारच्या ‘मे. दिव्या फार्मसी’च्या औषध साठ्यावर विविध विभागांमध्ये जप्तीची कारवाई करण्यात आली आहे:
- पुणे विभाग: दिव्या फार्मसीचा १४,६८,९८१ रुपयांचा साठा जप्त. याशिवाय, तपासणीदरम्यान आढळलेल्या २ एलोपॅथी मिसब्रँडेड औषधांचा तब्बल २१,८३,४२८ रुपयांचा साठा जप्त करण्यात आला.
- कोकण विभाग: १८,५८,००० रुपये किमतीची औषधे जप्त.
- नागपूर विभाग: ७,२६,७५५ रुपयांचा साठा जप्त.
- नाशिक विभाग: ७,१०,९४५ रुपयांची औषधे जप्त.
- बृहन्मुंबई: १,८५,६०० रुपये किमतीची औषधे जप्त.
- अमरावती विभाग: १,४२,२२९ रुपयांचा साठा जप्त.
- छत्रपती संभाजीनगर: ४८,७१८ रुपयांचा साठा जप्त.
नागरिकांना ‘सेल्फ मेडिकेशन’ न करण्याचे आवाहन
कोणत्याही भ्रामक जाहिरातींवर विश्वास ठेवून डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय स्वतः औषधोपचार (Self-Medication) करू नये, असे आवाहन प्रशासनाने केले आहे. बनावट किंवा निकृष्ट दर्जाच्या घटकांमुळे आरोग्याला मोठा धोका निर्माण होऊ शकतो. नुकतीच झालेली पुणे-पिंपरी चिंचवड विषारी दारू दुर्घटना ही अशाच प्रकारच्या अवैध आणि असुरक्षित घटकांच्या वापरामुळे घडली होती. त्यामुळे औषधे खरेदी करताना नागरिकांनी सतर्क राहणे गरजेचे आहे.
नवे मोबाईल ॲप आणि तक्रार निवारण कक्ष
नागरिकांच्या सुविधेसाठी अन्न व औषध प्रशासन लवकरच एक नवीन मोबाईल ॲप आणणार आहे. तसेच तक्रारीसाठी टोल-फ्री क्रमांक देखील कार्यान्वित करण्यात आला आहे. औषधांच्या दर्जाबद्दल किंवा अवैध साठवणुकीबद्दल काही संशय असल्यास थेट एफडीएकडे तक्रार नोंदवावी. तक्रारदाराचे नाव व पत्ता पूर्णपणे गोपनीय ठेवला जाईल, अशी ग्वाही सह आयुक्त (औषधे) गणेश र. रोकडे यांनी दिली आहे.