रायगड (अलिबाग): अपघात, महापूर, दरड कोसळणे अथवा अतिवृष्टीसारख्या भीषण नैसर्गिक आणि मानवनिर्मित आपत्तींच्या काळात स्वतःच्या प्राणाची पर्वा न करता संकटग्रस्तांच्या मदतीसाठी धावून जाणाऱ्या ‘जीवनदूतां’चे कार्य अत्यंत अतुलनीय आणि वंदनीय आहे. अशा धाडसी आणि सेवाभावी वीरांचा सन्मान करणे ही संपूर्ण समाजासाठी अभिमानाची बाब आहे, असे गौरवोद्गार रायगडचे पालकमंत्री भरतशेठ गोगावले यांनी काढले.
रायगड जिल्हा पोलीस दलाच्या वतीने आयोजित ‘रस्ता सुरक्षा अभियान’ अंतर्गत ‘जीवनदूत सन्मान सोहळा’ कुरुळ येथील आर.सी.एफ. सभागृहात उत्साहात पार पडला. या सोहळ्यात विविध आपत्कालीन रेस्क्यू टीम्स आणि संस्थांचा सन्मान करण्यात आला.
गणेशोत्सवाच्या पार्श्वभूमीवर वाहतूक सुरक्षेवर भर
कार्यक्रमात मार्गदर्शन करताना पालकमंत्री भरतशेठ गोगावले म्हणाले की, आगामी गणेशोत्सवाच्या काळात मुंबई-पुणे तसेच मुंबई-गोवा महामार्गावर चाकरमान्यांची आणि वाहनांची मोठी गर्दी होणार आहे. त्यामुळे वाहतूक कोंडी आणि संभाव्य अपघात रोखण्यासाठी पोलीस प्रशासन, जिल्हा प्रशासन, राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरण (NHAI) आणि सार्वजनिक बांधकाम विभागाने परस्परांमध्ये उत्तम समन्वय ठेवून काम करावे.
तसेच, अपघाताच्या प्रसंगी तातडीने मदत मिळावी यासाठी स्थानिक रेस्क्यू पथकांना सर्व अद्ययावत साहित्य व उपकरणे उपलब्ध करून दिली जातील. जिल्ह्यातील औद्योगिक कंपन्यांच्या सामाजिक उत्तरदायित्व निधीतून (CSR) देखील बचाव पथकांसाठी अत्याधुनिक साधनसामग्री मिळवून देण्याचे आश्वासन त्यांनी दिले.
हे लक्षात घेणे गरजेचे आहे की, आज राज्यात विविध क्षेत्रांत प्रगती होत असून महाराष्ट्र ३३,८७२ स्टार्टअप्ससह देशात अव्वल स्थानी पोहोचला आहे; मात्र त्याचबरोबर मानवी जीवनाची सुरक्षा आणि आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणा सक्षम राहणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.
“वेगापेक्षा सुरक्षा महत्त्वाची, घाईपेक्षा जीवन महत्त्वाचे!”
रस्ता सुरक्षेबाबत नागरिकांना संदेश देताना पालकमंत्र्यांनी स्पष्ट केले की, वाहतुकीचे नियम पाळणे ही केवळ पोलिसांची नव्हे, तर प्रत्येक वाहनचालकाची वैयक्तिक जबाबदारी आहे. त्यांनी पुढील महत्त्वाच्या मुद्द्यांवर भर दिला:
- हेल्मेटचा वापर: दुचाकी चालवताना स्टाईलपेक्षा हेल्मेट वापरणे अत्यंत आवश्यक आहे.
- वेगावर नियंत्रण: अतिवेगाने वाहने चालवणे आणि मद्यपान करून वाहन चालवणे टाळा.
- नियम पाळा: “वेगापेक्षा सुरक्षा महत्त्वाची, स्टाईलपेक्षा हेल्मेट महत्त्वाचे आणि घाईपेक्षा मानवी जीवन महत्त्वाचे आहे,” असा मोलाचा सल्ला त्यांनी चालकांना दिला.
रायगड जिल्ह्यातील भौगोलिक आव्हाने आणि जीवनदूतांचे योगदान
जिल्हाधिकारी किशन जावळे यांनी आपल्या भाषणात सांगितले की, रायगड जिल्ह्यात विस्तीर्ण समुद्रकिनारा, सह्याद्रीच्या डोंगरदऱ्या, राष्ट्रीय महामार्ग आणि मोठे औद्योगिक प्रकल्प आहेत. त्यामुळे जिल्ह्यात विविध प्रकारच्या नैसर्गिक तसेच मानवनिर्मित आपत्तींचा धोका असतो. अशा प्रत्येक संकटाच्या क्षणी स्थानिक रेस्क्यू पथकांनी प्रशासनाच्या खांद्याला खांदा लावून नागरिकांचे प्राण वाचवले आहेत.
ज्याप्रमाणे पर्यावरण रक्षणासाठी राष्ट्रीय स्वच्छ हवा पुरस्कारात महाराष्ट्राचा गौरव होत आहे, त्याचप्रमाणे नागरिकांच्या सुरक्षिततेसाठी अशा आपत्कालीन बचाव पथकांचे सक्षमीकरण करणे ही काळाची गरज आहे.
जिल्हा पोलीस अधीक्षक आँचल दलाल यांनी प्रास्ताविकात सांगितले की, आपत्तीच्या काळात देवदूतासारखे धावून येणारे हे जीवनदूत केवळ मोठ्या दुर्घटनांतच नव्हे, तर दैनंदिन जीवनातील लहान-मोठ्या संकटांतही नागरिकांचे प्राण वाचवण्यासाठी तत्पर असतात.
विविध रेस्क्यू टीम्सचा सन्मान व साहित्य वाटप
या विशेष सोहळ्यात जिल्ह्यातील अनेक नामांकित आपत्ती निवारण पथके आणि संस्थांचा पालकमंत्र्यांच्या हस्ते सन्मान करण्यात आला, यामध्ये प्रामुख्याने खालील संस्थांचा समावेश होता:
- हेल्प फाउंडेशन
- शेलार मामा रेस्क्यू टीम
- संघर्ष एक समाज सेवेसाठी
- फ्लाइंग बर्ड्स (श्रीवर्धन)
- सह्याद्री वन्यजीव पथक (पोलादपूर)
- एल अँड टी कन्स्ट्रक्शन रेस्क्यू टीम
- नेरळ-माथेरान रेस्क्यू टीम
- प्रतापगड रेस्क्यू व महाबळेश्वर ट्रेकर्स
- महाड परिसरातील रेस्क्यू पथके
या कार्यक्रमात रिलायन्स फाउंडेशन, नागोठणे यांच्या सीएसआर (CSR) निधीतून जिल्हा आपत्ती व्यवस्थापन विभागास अत्याधुनिक बचाव नौका (Rescue Boat) आणि जीवरक्षक साहित्य किट सुपूर्द करण्यात आले. या कार्यक्रमाला जिल्हा परिषदेच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी नेहा भोसले, अपर पोलीस अधीक्षक अभिजीत शिवथरे, उपनगराध्यक्षा मानसी म्हात्रे यांसह अनेक मान्यवर आणि बचाव पथकांचे प्रतिनिधी मोठ्या संख्येने उपस्थित होते.