अमरावती: पत्रकारितेचे शिक्षण घेणाऱ्या विद्यार्थ्यांनी बातमी, विशेष लेख, फिचर रायटिंग आणि संपादन यासारख्या कौशल्यपूर्ण घटकांवर प्रभुत्व मिळवण्यासाठी गाव, ग्रामीण संस्कृती आणि तेथील सामाजिक रचना बारकाईने समजून घेणे अत्यावश्यक आहे, असे प्रतिपादन माहिती व जनसंपर्क विभागाच्या नागपूर-अमरावती परिक्षेत्राचे संचालक डॉ. गणेश मुळे यांनी केले.
अमरावती येथील प्रतिष्ठित भारतीय जनसंचार संस्थेत (आयआयएमसी – IIMC) आयोजित विशेष मार्गदर्शन सत्रात ते भावी पत्रकारांशी संवाद साधत होते. या कार्यक्रमाला आयआयएमसीचे प्रादेशिक संचालक डॉ. राजेशसिंह कुशवाह, जिल्हा माहिती अधिकारी गजानन कोटुरवार, माहिती अधिकारी रितेश भुयार, सहाय्यक प्राध्यापक डॉ. विनोद निताळे, शैक्षणिक सहयोगी जयंत सोनोने आणि रोहण तायडे उपस्थित होते.
गाव हाच देशाच्या विकासाचा खरा केंद्रबिंदू
विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करताना संचालक डॉ. गणेश मुळे म्हणाले की, “कोणत्याही देशाच्या समग्र विकासाचा पाया खेड्यांमध्ये दडलेला असतो. त्यामुळे पत्रकारांनी ग्रामीण भागातील परिसर, तेथील पर्यावरण, स्थानिक परंपरा, सामाजिक आव्हाने आणि राजकीय वास्तव यांचे सूक्ष्म निरीक्षण केले पाहिजे.”
ते पुढे म्हणाले की, जेव्हा एखादा विद्यार्थी ग्रामीण वास्तवाचा अचूक अभ्यास करतो, तेव्हाच त्याला तालुका, जिल्हा, राज्य आणि राष्ट्रीय पातळीवरील प्रश्नांची खरी पाळेमुळे समजतात. आजच्या डिजिटल युगात शेतकऱ्यांपर्यंत शासकीय लाभ पोहोचवण्यासाठी विविध योजना आणि तंत्रज्ञान राबवले जात असताना, पत्रकारांनीही ग्रामीण अर्थकारणाचा सखोल अभ्यास करून अभ्यासपूर्ण लिखाण केले पाहिजे.
वाचन, मनन आणि चिंतनाची त्रिसूत्री महत्त्वाची
उत्कृष्ट पत्रकार आणि जनसंपर्क अधिकारी होण्यासाठी ‘वाचन, मनन आणि चिंतन’ ही त्रिसूत्री अंगीकारण्याचे आवाहन डॉ. मुळे यांनी केले. बदलत्या काळातील जनसंपर्काची आधुनिक साधने, समाजमाध्यमांचा प्रभावी वापर आणि शासकीय माहिती पोहोचवण्याच्या विविध पद्धती त्यांनी विविध उदाहरणांच्या माध्यमातून स्पष्ट केल्या. प्रशासकीय स्तरावर ज्याप्रमाणे शासकीय योजनांचा प्रत्यक्ष प्रभाव तपासण्यासाठी विशेष यंत्रणा कार्यरत असते, त्याचप्रमाणे प्रसारमाध्यमांनीही योजनांच्या जमिनीवरील प्रभावाचे वस्तुनिष्ठ विश्लेषण केले पाहिजे, असे त्यांनी नमूद केले.
‘द पब्लिक अँगल’ या प्रायोगिक वृत्तपत्राचे प्रकाशन
या सत्रादरम्यान आयआयएमसीच्या इंग्रजी पत्रकारिता पदवी अभ्यासक्रमाच्या विद्यार्थ्यांनी तयार केलेल्या ‘द पब्लिक अँगल’ (The Public Angle) या प्रायोगिक वृत्तपत्राचे विमोचन डॉ. गणेश मुळे यांच्या हस्ते संपन्न झाले. विद्यार्थ्यांच्या या उपक्रमाचे त्यांनी मनापासून कौतुक केले.
आपल्या अमरावती दौऱ्यादरम्यान डॉ. मुळे यांनी जिल्हा माहिती कार्यालयाची प्रत्यक्ष पाहणी केली आणि कामकाजाचा आढावा घेतला. त्यानंतर त्यांनी जिल्हा मराठी पत्रकार संघ व श्रमिक पत्रकार संघाला सदिच्छा भेट देऊन स्थानिक पत्रकारांशी संवाद साधला व त्यांच्याशी विविध विषयांवर चर्चा केली.