‘बाल दृष्टी’ उपक्रम: मुंबई महापालिकेच्या शाळांतील ३ लाख विद्यार्थ्यांची मोफत नेत्रतपासणी; मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा पुढाकार

शाळेत फळ्यावर लिहिलेले अक्षर व्यवस्थित दिसत नसल्यामुळे अनेक मुले अभ्यासात मागे पडतात. मुलांची ही समस्या वेळीच ओळखून त्यावर तातडीने उपचार करण्यासाठी बृहन्मुंबई महानगरपालिका आणि व्हिजन फाउंडेशन ऑफ इंडिया यांच्या संयुक्त विद्यमाने ‘बाल दृष्टी’ हा नाविन्यपूर्ण उपक्रम हाती घेण्यात आला आहे. मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांच्या पुढाकाराने सुरू झालेल्या या अभियानांतर्गत पुढील तीन वर्षांत मुंबईतील १,२०० महापालिका शाळांमधील सुमारे ३ लाख विद्यार्थ्यांची मोफत नेत्रतपासणी केली जाणार आहे.

काय आहे ‘बाल दृष्टी’ उपक्रम?

‘बाल दृष्टी’ हा उपक्रम मुख्यत्वे अपवर्तनदोष (Refractive Error) आणि बालअंधत्वाच्या कारणांचे वेळेत निदान करून योग्य उपचार करण्यावर केंद्रित आहे. हा कार्यक्रम केंद्र सरकारच्या ‘आयुष्मान भारत’ अंतर्गत शालेय आरोग्य व कल्याण उपक्रमाशी जोडण्यात आला आहे.

लहान मुलांना दृष्टीदोष असल्यास त्यांना नेमकी अडचण सांगता येत नाही. अशा वेळी मुले फळ्याच्या अगदी जवळ जाऊन बसणे, वाचन टाळणे किंवा फळ्यावरील मजकूर वहित उतरवताना प्रचंड वेळ लावणे अशी लक्षणे दाखवतात. अनेकदा पालक व शिक्षक याला मुलांचे अभ्यासातील दुर्लक्ष समजतात. मात्र, ही समस्या दृष्टीदोषाशी संबंधित असल्याचे ओळखून त्यावर वेळेत उपाययोजना करणे हा या अभियानाचा मुख्य हेतू आहे.

मुंबईत नागरिकांच्या सोयीसाठी आणि कल्याणासाठी प्रशासनाकडून अनेक योजना राबवल्या जातात; नुकतेच मुंबईत ‘सेवा संकल्प अभियाना’अंतर्गत दाखल्यांचे वाटप करण्यात आले होते, त्याच धर्तीवर विद्यार्थ्यांच्या आरोग्यासाठी हा महत्त्वाकांक्षी उपक्रम राबवला जात आहे.

४० हजारांहून अधिक विद्यार्थ्यांची तपासणी पूर्ण

या अभियानांतर्गत फेब्रुवारी ते सप्टेंबर या कालावधीत २२७ महापालिका शाळांमधील ४० हजार २७० विद्यार्थ्यांची प्राथमिक तपासणी यशस्वीरीत्या पूर्ण झाली आहे. यामध्ये २० हजार ३९० मुले आणि १९ हजार ८८० मुलींचा समावेश आहे.

तपासणी दरम्यान समोर आलेले धक्कादायक वास्तव:

  • काही विद्यार्थ्यांमध्ये उणे ११.५० एसपीएच ते अगदी उणे १६ एसपीएच इतका गंभीर निकटदृष्टीदोष (High Myopia) आढळला.
  • सामान्यपणे उणे ६ नंतर दृष्टी अतिशय धूसर होते, अशा स्थितीत मुले कित्येक दिवस शिक्षणाशी संघर्ष करत होती.
  • एका विद्यार्थ्यात बालवयातील मोतीबिंदूचे निदान झाले, तर ३१ विद्यार्थ्यांमध्ये रंगदृष्टीदोष (Colour Blindness) आढळून आला.
  • आतापर्यंत गरजू ३६१ विद्यार्थ्यांना मोफत चष्म्यांचे वाटप करण्यात आले आहे.

घरोघरी जाऊन पाठपुरावा आणि मोफत शस्त्रक्रिया

ज्या विद्यार्थ्यांमध्ये गंभीर दोष आढळतात, त्यांना पुढील सखोल तपासणीसाठी ताडदेव येथील ‘व्हिजन फाउंडेशन ऑफ इंडिया’च्या क्लिनिकमध्ये पाठवले जाते. केवळ तपासणी करून न थांबता, विद्यार्थ्यांवर पूर्ण उपचार होईपर्यंत शाळा आणि घरभेटींद्वारे पाठपुरावा केला जातो. आतापर्यंत चार गरजू विद्यार्थ्यांवर तिरळेपणाची (Squint) यशस्वी व विनामूल्य शस्त्रक्रिया करण्यात आली आहे.

लोअर परळ येथील महापालिका शाळेतील चौथीच्या वर्गात शिकणाऱ्या वेदांत नेरुळकर या विद्यार्थ्यावर नुकतीच यशस्वी तिरळेपणाची शस्त्रक्रिया झाली. यापूर्वी त्याला पहिल्या बाकावर बसूनही फळा दिसत नव्हता. मात्र शस्त्रक्रियेनंतर तो आता आत्मविश्वासाने वाचन करू लागला आहे.

या उपक्रमाचे कौतुक करताना मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी आरोग्य पथकांच्या कार्याची विशेष दखल घेतली आहे. मुलांच्या अभ्यासातील अडथळा दूर करून त्यांच्या शैक्षणिक विकासाला गती देण्यासाठी हा उपक्रम मैलाचा दगड ठरणार आहे.

Top Posts

‘बाल दृष्टी’ उपक्रम: मुंबई महापालिकेच्या शाळांतील ३ लाख विद्यार्थ्यांची मोफत नेत्रतपासणी; मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांचा पुढाकार

अधिक वाचा

बांबू शेती आणि शाश्वत शेती पद्धतीवर पाशा पटेल यांची ‘दिलखुलास’ आणि ‘जय महाराष्ट्र’मध्ये विशेष मुलाखत; जाणून घ्या प्रसारणाची वेळ

अधिक वाचा

औरंगाबाद पदवीधर निवडणूक: मतमोजणी केंद्रावरील कडेकोट सुरक्षा व सुविधांचा विभागीय आयुक्त जी. श्रीकांत यांच्याकडून सविस्तर आढावा

अधिक वाचा

स्वीडनच्या कंपन्यांनी महाराष्ट्रात उद्योग उभारावेत; कृषी आणि दुग्धव्यवसायात जागतिक तंत्रज्ञानाची संधी – मंत्री जयकुमार रावल

अधिक वाचा

पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमुक्ती योजना: ३.५१ लाख शेतकऱ्यांची तिसरी यादी जाहीर; तात्काळ करा आधार प्रमाणीकरण!

अधिक वाचा