मराठवाड्यात मान्सूनपूर्व तयारी वेगवान! पूरनियंत्रण, आरोग्य आणि आपत्ती व्यवस्थापन यंत्रणा सज्ज ठेवण्याचे विभागीय आयुक्त जी. श्रीकांत यांचे निर्देश

छत्रपती संभाजीनगर: आगामी मान्सूनच्या पार्श्वभूमीवर मराठवाड्यातील सर्व जिल्हा प्रशासनांनी हाय अलर्टवर राहण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. आपत्ती व्यवस्थापन, पूरनियंत्रण, आरोग्य सेवा, अखंडित वीजपुरवठा आणि नागरी सुविधांबाबतची सर्व पूर्वतयारी वेळेत पूर्ण करून नागरिकांच्या सुरक्षिततेला सर्वोच्च प्राधान्य द्यावे, असे स्पष्ट निर्देश विभागीय आयुक्त जी. श्रीकांत यांनी दिले आहेत.

विभागीय आयुक्तालयात आयोजित एका महत्त्वपूर्ण आढावा बैठकीत त्यांनी मराठवाड्यातील जिल्ह्यांच्या मान्सूनपूर्व तयारीचा सविस्तर आढावा घेतला. या बैठकीला महानगरपालिका आयुक्त अमोल येडगे, पोलीस अधीक्षक डॉ. विनयकुमार राठोड, जिल्हा परिषदेच्या मुख्य कार्यकारी अधिकारी श्रीमती मिन्नू पी.एम. यांच्यासह विविध विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी प्रत्यक्ष व व्हिडिओ कॉन्फरन्सिंगद्वारे उपस्थित होते.

शहरी व ग्रामीण भागातील नालेसफाईला प्राधान्य

पावसाळ्यात शहरांमध्ये तसेच ग्रामीण भागात पाणी साचून पूरसदृश परिस्थिती निर्माण होऊ नये, यासाठी नालेसफाईची सर्व कामे वेळेत पूर्ण करण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत. दरवर्षी ज्या ठिकाणी पाणी साचते, अशा सखल भागांची विशेष पाहणी करून तिथे पाण्याचा निचरा होण्यासाठी कायमस्वरूपी उपाययोजना करण्याचे आदेश विभागीय आयुक्तांनी दिले.

पूरप्रवण क्षेत्रांवर विशेष नजर आणि बचाव पथके सज्ज

नदीकाठच्या गावांमध्ये सतर्कता वाढविण्याच्या सूचना जिल्हाधिकाऱ्यांना देण्यात आल्या आहेत. पूरस्थिती निर्माण झाल्यास नागरिकांच्या सुरक्षित स्थलांतरासाठी निवारा केंद्रे निश्चित करावीत. आपत्ती व्यवस्थापनाचे गावनिहाय आराखडे आणि शोध व बचाव साहित्य (Rescue Gear) पूर्णपणे सज्ज ठेवण्याचे निर्देश देण्यात आले आहेत.

पूरपरिस्थिती हाताळण्यासाठी महाराष्ट्रातील इतर जिल्ह्यांमध्येही अशीच जय्यत तयारी सुरू आहे. नुकतेच सांगली जिल्हा पूर आणि दुष्काळाचा मुकाबला करण्यास सज्ज असल्याचे समोर आले होते, त्याच धर्तीवर आता मराठवाड्यातही युद्धपातळीवर उपाययोजना केल्या जात आहेत.

रस्ते, पूल दुरुस्ती आणि वाहतूक व्यवस्थापन

पावसाळ्यात रस्ते खचणे किंवा पूल वाहून जाण्यामुळे वाहतूक विस्कळीत होते. सार्वजनिक बांधकाम विभागाने अशा संवेदनशील आणि धोकादायक रस्ते व पुलांची तातडीने दुरुस्ती करावी, अशा सूचना देण्यात आल्या आहेत. धोकादायक ठिकाणी स्पष्ट दिसणारे सूचना फलक लावण्यात यावेत.

प्रशासनाच्या या प्रयत्नांमुळे रस्ते अपघात टाळण्यास मोठी मदत होईल. योग्य उपाययोजनांमुळे राज्यातील रस्ता अपघातांत ८ टक्क्यांची मोठी घट नोंदवली गेली आहे, हाच सकारात्मक बदल पावसाळ्यातही टिकवून ठेवण्याचे आव्हान प्रशासनासमोर असेल.

वीजपुरवठा व आपत्कालीन पथके

वादळी वारे आणि मुसळधार पावसामुळे वीजवाहिन्यांवर झाडे पडणे किंवा ट्रान्सफॉर्मर बिघडणे अशा घटना घडतात. यासाठी महावितरणने सज्ज राहावे. झाडांच्या धोकादायक फांद्या छाटणे, वीजवाहिन्यांची दुरुस्ती आणि आपत्कालीन दुरुस्तीसाठी विशेष पथके तैनात ठेवण्यास सांगण्यात आले आहे.

साथीच्या आजारांविरोधात आरोग्य यंत्रणा सतर्क

पावसाळ्यात दूषित पाण्यामुळे उद्भवणाऱ्या साथीच्या आजारांवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी आरोग्य विभागाने औषधसाठा पुरेसा प्रमाणात उपलब्ध ठेवावा. प्राथमिक आरोग्य केंद्रे (PHC) आणि जिल्हा रुग्णालयांमध्ये तातडीच्या उपचारांसाठी सर्व सोयीसुविधा सज्ज असाव्यात. तसेच पिण्याच्या पाण्याच्या स्रोतांची नियमित तपासणी व क्लोरिनेशन करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या आहेत.

शेतकऱ्यांसाठी हवामान आधारित महत्त्वाची मार्गदर्शक नियमावली

कृषी विभागामार्फत मान्सून काळात शेतकऱ्यांना वेळोवेळी हवामान अंदाज आणि पीक नियोजनाबाबत अचूक मार्गदर्शन केले जाईल. शेतकऱ्यांनी खालील बाबींची विशेष काळजी घ्यावी:

• मान्सूनपूर्व वादळी वाऱ्यापासून बचाव करण्यासाठी शेतीमाल सुरक्षित ठिकाणी साठवावा.
• वीज पडण्याच्या घटना टाळण्यासाठी ‘दामिनी’ आणि ‘सचेत’ मोबाईल ॲपचा वापर करावा.
• पाऊस आणि विजांच्या कडकडाटाच्या वेळी झाडांखाली किंवा पाण्याच्या स्त्रोतांजवळ थांबणे टाळावे.

पशुसंवर्धन विभागानेही जनावरांचे लसीकरण पूर्ण करावे आणि पूरग्रस्त भागात पशुखाद्याची कमतरता भासणार नाही याची दक्षता घ्यावी.

२४x७ आपत्ती नियंत्रण कक्ष कार्यरत

मराठवाड्यातील प्रत्येक जिल्हाधिकारी कार्यालयात २४ तास कार्यरत असणारा नियंत्रण कक्ष आणि १०७७ हा टोल-फ्री क्रमांक कार्यान्वित ठेवण्याचे निर्देश विभागीय आयुक्तांनी दिले आहेत. सर्व यंत्रणांनी आपापसात समन्वय ठेवून काम केल्यास कोणतीही मोठी हानी टाळता येईल, असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.