नाशिक जिल्हा खरीप हंगाम पूर्वतयारी: शेतकऱ्यांच्या हितासाठी प्रशासनाची मोठी पावले
नाशिक: आगामी खरीप हंगामाच्या पार्श्वभूमीवर नाशिक जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांना बी-बियाणे आणि रासायनिक खतांचा वेळेत आणि पुरेसा पुरवठा करण्यासाठी कृषी विभागाने सूक्ष्म नियोजन करावे, असे निर्देश अन्न व औषध प्रशासन मंत्री नरहरी झिरवाळ यांनी दिले आहेत. जिल्हा परिषदेच्या सभागृहात आयोजित जिल्हास्तरीय खरीप हंगामपूर्व आढावा बैठकीत ते बोलत होते.
या बैठकीला खासदार डॉ. शोभा बच्छाव, जिल्हाधिकारी आयुष प्रसाद, जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी रवींद्र माने यांच्यासह विविध विभागांचे वरिष्ठ अधिकारी आणि शेतकरी प्रतिनिधी उपस्थित होते. खरीप हंगामात खतांचा कृत्रिम तुटवडा निर्माण होऊ नये आणि ‘लिंकिंग’ सारखे प्रकार टाळण्यासाठी प्रशासनाने भरारी पथके तैनात करावीत, अशा सूचनाही मंत्र्यांनी दिल्या.
अल निनोचा धोका आणि दुबार पेरणीचे संकट
हवामान खात्याच्या अंदाजानुसार, यंदा अल निनोच्या प्रभावामुळे पावसाची अनियमितता राहण्याची शक्यता आहे. अशा परिस्थितीत शेतकऱ्यांवर दुबार पेरणीचे संकट ओढवू शकते. हे लक्षात घेऊन कृषी विभागाने बियाण्यांचा अतिरिक्त साठा उपलब्ध ठेवण्याचे नियोजन करावे. तसेच, शेत आणि पाणंद रस्त्यांच्या कामांना मिळणार वेग यांसारख्या योजनांमधून ग्रामीण भागात पायाभूत सुविधा बळकट करण्यावरही यावेळी चर्चा करण्यात आली.
नाशिक स्ट्रॉबेरीचा स्वतंत्र ब्रँड विकसित करणार
मंत्री झिरवाळ यांनी नाशिकच्या शेतीला जागतिक ओळख मिळवून देण्यासाठी महत्त्वपूर्ण सूचना केल्या. यामध्ये नाशिक जिल्ह्यातील स्ट्रॉबेरीचा स्वतंत्र ब्रँड विकसित करणे, रेशीम उद्योगात जास्तीत जास्त लाभार्थ्यांना समाविष्ट करणे आणि वनपट्टाधारक शेतकऱ्यांना ‘शेतकरी आयडी’ उपलब्ध करून देणे या गोष्टींचा समावेश आहे. ग्रामीण भागात प्रभावी अंमलबजावणीसाठी प्रशासकीय यंत्रणेने तत्पर राहणे गरजेचे आहे, विशेषतः जेव्हा पशुसंवर्धन विभागात मेगा भरती सारख्या प्रक्रियेतून नवीन मनुष्यबळ उपलब्ध होत आहे, तेव्हा त्याचा फायदा शेतकऱ्यांना मिळावा.
महिला सक्षमीकरण आणि नैसर्गिक शेतीवर भर
खासदार डॉ. शोभा बच्छाव यांनी महिला शेतकऱ्यांसाठी विशेष कृषी प्रक्रिया उद्योग प्रशिक्षण आयोजित करण्याची मागणी केली. यामुळे महिलांना उद्योजक बनण्यास प्रोत्साहन मिळेल. तसेच, रासायनिक खतांचा वापर कमी करून नैसर्गिक शेतीद्वारे विषमुक्त अन्न उत्पादनावर भर देण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
बैठकीतील महत्त्वाचे मुद्दे:
- खत लिंकिंग रोखणे: खतांसोबत इतर उत्पादने घेण्याची सक्ती करणाऱ्या दुकानदारांवर कठोर कारवाई होणार.
- मोबाईल नेटवर्क: डोंगराळ भागातील गावांमध्ये मोबाईल टॉवर उभारणीसाठी दूरसंचार विभागाशी समन्वय साधणार.
- हवामान केंद्रे: प्रत्येक गावात अचूक माहितीसाठी हवामान केंद्र उभारणीचे उद्दिष्ट.
- अनुदान वाटप: बैठकीत काही लाभार्थ्यांना ट्रॅक्टर अनुदान आणि गोपीनाथ मुंडे शेतकरी अपघात सानुग्रह अनुदानाचे धनादेश वितरित करण्यात आले.
जिल्हाधिकारी आयुष प्रसाद यांनी गुणवत्तापूर्ण निविष्ठा शेतकऱ्यांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी कृषी विभागाने क्षेत्रीय स्तरावर काम करावे, अशा सूचना दिल्या. कमी पाण्यात येणारी वाणे आणि आंतरपीक पद्धतीचा अवलंब करण्यासाठी शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन करण्याच्या सूचनाही त्यांनी यावेळी दिल्या.